Bir enerji nakil hattı kontrol merkezinde çalışan bir operatör, hem ortamdaki soğutma sistemlerinden kaynaklanan şiddetinde sürekli gürültüye hem de binanın yapısal özelliklerinden dolayı zeminden iletilen frekansında bütün vücut titreşimine maruz kalmaktadır. Operatörün yürüttüğü iş, çok sayıda dinamik verinin eş zamanlı analizini ve hızlı karar vermeyi gerektiren yüksek bilişsel yüklü (karmaşık) bir görevdir.
Bu çalışma ortamındaki fiziksel etmenlerin operatörün performansı ve sağlığı üzerindeki etkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Ortamdaki frekansındaki titreşim, insan gövdesinin ve iç organlarının doğal rezonans aralığında ( ) yer aldığı için fizyolojik rahatsızlığı artırırken; şiddetindeki gürültü, karmaşık görevler için gereken optimum uyarılmışlık seviyesini aşarak bilişsel performansı olumsuz etkiler.Answer
- Bgürültü düzeyi, uyarılmışlık (arousal) düzeyini artırdığı için karmaşık zihinsel görevlerde operatörün işlem hızını ve dikkat kapasitesini her zaman olumlu yönde etkiler.
- CBütün vücut titreşiminde rezonans riski sadece üzerindeki yüksek frekanslarda ortaya çıkar; bu nedenle seviyesindeki titreşimin operatör üzerinde herhangi bir biyomekanik etkisi bulunmaz.
- DAralıklı ve öngörülemeyen gürültü kaynakları, uyarılmışlık düzeyini sabit bir seviyede tuttuğu için sürekli gürültüye kıyasla karmaşık görevlerde hata payını minimize eder.
- EGürültünün performansa etkisi sadece fiziksel işitme kaybı riskiyle sınırlıdır; gürültü şiddeti ile görevin bilişsel karmaşıklığı arasında psikolojik bir etkileşim söz konusu değildir.
Answer
Ortamdaki titreşimin rezonans aralığında olması fizyolojik rahatsızlığı artırırken, gürültünün karmaşık bir görevde uyarılmışlık seviyesini optimumun üzerine çıkarması bilişsel performansı düşürür.
Doğru seçenek, ergonominin iki temel gerçeğini birleştirir: Birincisi, aralığındaki düşük frekanslı titreşimlerin insan gövdesi ve iç organları (mide, göğüs, baş) için rezonans frekansı olması ve bu yüzden en yüksek rahatsızlığı vermesidir. İkincisi, Yerkes-Dodson Yasası uyarınca, uyarılmışlık seviyesini artıran gürültü gibi etmenlerin, karmaşık zihinsel görevlerde performansı optimum noktanın ötesine taşıyarak bozmasıdır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Bütün Vücut Titreşimi Rezonansı ve Yerkes-Dodson Uyarılmışlık Teorisi
Hints
1
İnsan vücudunun iç organlarının sarsıntıya en duyarlı olduğu belirli bir düşük frekans aralığı olduğunu hatırlayın.
2
Yerkes-Dodson Yasası'nı düşünün: Görev karmaşıklığı ile uyarılmışlık (gürültü gibi) arasındaki ilişki doğrusal mıdır yoksa ters bir U eğrisi mi izler?
3
5 Hz frekansı insan gövdesinin ana rezonans noktasıdır; karmaşık işlerde ise yüksek gürültü uyarılmışlığı optimumun üzerine çıkararak hata yaptırır.
Practice More
Monoton işlerde gürültünün 'uyarıcı' etkisinin performansa nasıl yansıdığını inceleyen sorulara göz atabilirsiniz.
Estimated Time:2m 30s