Bir büyükşehir belediyesinin trafik kontrol merkezinde, tünel içi havalandırma fanlarının hızını artıran çevirmeli bir düğme bulunmaktadır. Operatör bu düğmeyi sağa (saat yönüne) doğru çevirdiğinde fan hızı artmaktadır; ancak kumanda masasındaki dikey hız göstergesinde, fan hızı arttıkça seviye çubuğunun yukarıdan aşağıya doğru indiği görülmektedir. Bu durum, operatörlerin zihinsel modeline ve doğal beklentilerine aykırı olduğu için acil durumlarda müdahale hatalarına yol açmaktadır. İnsan-makine sistemlerinde tasarım ilkeleri dikkate alındığında, bu panelde aşağıdaki uygunluk (uyum) türlerinden hangisinin doğrudan ihlal edildiği söylenebilir?
- AUzamsal uygunluk
- BKavramsal uygunluk
- Hareket uygunluğuAnswer
- DÖnem ilkesi
- EFonksiyonel gruplandırma ilkesi
Answer
Hareket uygunluğu; çünkü kontrol elemanının hareket yönü (saat yönü) ile sistem tepkisinin görselleştiği gösterge yönü (aşağı yönlü azalış) arasındaki ilişki insan beklentilerine aykırıdır.
Hareket uygunluğu, bir kontrol elemanının (düğme, kol vb.) hareket yönü ile buna bağlı göstergenin veya makine parçasının tepki yönü arasındaki tutarlılığı ifade eder. Senaryoda operatörün düğmeyi artış yönünde (sağa) çevirmesine rağmen göstergenin azalışı çağrıştıran bir yöne (aşağı) hareket etmesi, bu temel ergonomik uyum ilkesinin ihlal edildiğini kanıtlar.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Hareket Uygunluğu (Movement Compatibility)
Alternative Method
Zihinsel model testi: 'Düğmeyi sağa çevirdiğimde gösterge ne yapmalı?' sorusuna verilen doğal yanıt (yukarı çıkmalı) ile senaryodaki durum (aşağı iniyor) arasındaki çelişkiyi bulmak.
Estimated Time:1m 30s