Emek Piyasası Dengesi
405 questions
İşgücü piyasasında tam rekabet şartlarının hâkim olduğu bir ortamda, devletin piyasa denge ücretinin üzerinde () bağlayıcı bir asgari ücret belirlediği varsayılmaktadır. Bu müdahale sonucunda piyasada ortaya çıkan toplam "işsizlik hacminin" (arz fazlasının) daha sınırlı ve küçük bir seviyede kalması için aşağıdaki piyasa koşullarından hangisinin gerçekleşmesi gerekir?
Gemi inşaatı ve gemi makineleri mühendisliği gibi yüksek düzeyde uzmanlık gerektiren ve eğitim süreci 4-5 yıla yayılan meslek dallarında, emek arzının piyasadaki ücret değişimlerine uyum sağlaması için belirli bir süre geçmesi gerekmektedir. Örümcek Ağı (Cobweb) Modeli çerçevesinde, başlangıçtaki bir dengesizlikten sonra ortaya çıkan ücret ve istihdam dalgalanmalarının zaman içerisinde azalarak piyasayı tekrar denge noktasına ulaştırması (yakınsayan dalgalanma) için gerekli olan esneklik koşulu aşağıdakilerden hangisidir?
Asgari ücret uygulamalarının piyasa dengesi üzerindeki etkilerini analiz eden "Kapsamlı ve Kapsam Dışı Sektör Modeli" (Covered and Uncovered Sector Model) çerçevesinde; kapsamlı sektörde piyasa denge ücretinin üzerinde () bağlayıcı bir asgari ücret belirlenmesi durumunda, kapsam dışı sektörde (asgari ücretin uygulanmadığı piyasada) meydana gelecek değişimle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Emek piyasasında tek alıcı (monopsoncu) konumunda olan bir firmanın faaliyette bulunduğu bir bölgede; devlet, firmanın mevcut denge ücretinin () üzerinde, ancak marjinal ürün geliri () ile emek arz eğrisinin () kesiştiği denge düzeyini aşmayacak bir asgari ücret () belirlemiştir. Bu yasal müdahalenin ardından piyasa dengesinde meydana gelecek değişimle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Emek piyasasında devlet tarafından belirlenen bağlayıcı bir asgari ücretin () istihdam üzerindeki etkileri analiz edildiğinde; tam rekabetçi bir emek piyasası ile monopsoncu (tek alıcı) bir emek piyasası arasındaki temel fark aşağıdakilerden hangisidir?
Tam rekabetçi bir emek piyasasında, devletin piyasa denge ücretinin üzerinde () bağlayıcı bir asgari ücret belirlemesi durumunda ortaya çıkacak olan istihdam kaybının (işten çıkarmaların) boyutu, Hicks-Marshall türev talep yasaları çerçevesinde analiz edilmektedir.
Buna göre, asgari ücret uygulamasının yaratacağı istihdam kaybının daha sınırlı kalması için aşağıdaki koşullardan hangisinin varlığı gereklidir?
Tam rekabetçi bir emek piyasasında, devletin piyasa denge ücretinin üzerinde () bağlayıcı bir asgari ücret uygulamasını yürürlüğe koyduğu varsayıldığında; piyasada çalışanların elde ettiği toplam ücret gelirinin (toplam ücret fonunun) artması için aşağıdaki koşullardan hangisinin gerçekleşmesi gerekir?
Sendikaların sendikasız işverenlerin ücret politikaları üzerindeki "tehdit etkisi" (threat effect) dikkate alındığında, bu durum sendikanın yarattığı ücret farkının (sendikal ücret payı) ölçülmesi sürecinde hangi teknik sonuca yol açar?
Yüksek verimli bir tarım tohumu türü üzerinde patent sahibi olan ve bu nedenle ürün piyasasında monopol (tekel) gücüne sahip olan bir işletme, üretim sürecinde çalıştırdığı işçileri tam rekabetçi bir emek piyasasından kiralamaktadır. İşletmenin denge noktasında emeğin marjinal fiziksel ürünü () birim, ürünün satış fiyatı () TL ve ürünün marjinal hasılatı () TL'dir.
Bu bilgilere göre, işletmenin ödediği denge ücreti () ve birim emek başına gerçekleşen monopolcü sömürü miktarı aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Bir büyükşehir belediyesinin metro hattı inşaatında sinyalizasyon ve elektromekanik sistemler üzerine uzmanlaşmış tek bir ana yüklenici firma (işveren) ile bu spesifik alanda çalışma yetkinliğine sahip tüm teknik personeli bünyesinde barındıran tek bir uzmanlık sendikasının karşı karşıya geldiği bir emek piyasası modeli düşünülürse; bu piyasada oluşacak denge ücreti ve istihdam düzeyi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
R. Freeman ve J. Medoff tarafından geliştirilen 'Sendikacılığın İki Yüzü' (The Two Faces of Unionism) yaklaşımına göre; sendikalar emek piyasasında bir yandan monopol gücüyle ücretleri artırarak kaynak dağılımı etkinliğini bozabilmekte, diğer yandan ise 'Kolektif Ses' (Collective Voice) fonksiyonu ile mikro düzeyde verimlilik artışı sağlayabilmektedir.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi sendikaların 'Kolektif Ses' fonksiyonu aracılığıyla emek piyasası ve firma dengesi üzerinde yarattığı olumlu etkilerden biridir?
Bir emek piyasasında, işgücü talebinin tek bir alıcı (monopsoncu işveren) tarafından yapıldığı ve işgücü arzının tek bir satıcı (monopolcü sendika) tarafından kontrol edildiği piyasa yapısına "iki taraflı monopol" adı verilir.
Buna göre, iki taraflı monopol piyasasında denge ücret düzeyinin belirlenmesiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Tıp, hukuk veya mühendislik gibi eğitim ve uzmanlaşma süreci uzun olan mesleklerde, emek arzının cari ücret değişimlerine ancak belirli bir zaman gecikmesiyle (bir dönem sonra) tepki verebildiği varsayılmaktadır. Örümcek Ağı (Cobweb) Modeli çerçevesinde, bu piyasalarda bir şok sonrası ortaya çıkan ücret ve istihdam dalgalanmalarının zamanla azalarak tekrar dengeye ulaşması (yakınsayan denge) için gerekli olan temel koşul aşağıdakilerden hangisidir?
Emek piyasasında tek alıcı (monopsoncu) konumunda olan ve işçilerine ücret ayrımcılığı yapmayan bir firmanın faaliyet gösterdiği bir bölgede; hükümetin, mevcut monopson ücretinin () üzerinde ancak tam rekabetçi denge ücretinin () altında kalacak şekilde bir asgari ücret () belirlemesi durumunda ortaya çıkacak sonuçlarla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Hassas döküm teknolojisiyle üretilen özel endüstriyel robot kollarının satışında monopol (tekel) konumunda olan bir teknoloji firması, üretimde kullandığı uzman teknisyenleri tam rekabetçi bir emek piyasasından kiralamaktadır. Firmanın kâr maksimizasyonunu sağladığı üretim düzeyinde; teknisyenlerin marjinal fiziksel ürün verimi () birim, robot kolunun birim satış fiyatı () TL ve birim marjinal hasılatı () ise TL olarak gerçekleşmektedir. Emek piyasasında belirlenen günlük denge ücreti () TL olduğuna göre, bu firmanın her bir teknisyen üzerinden sağladığı "monopolcü sömürü" tutarı kaç TL'dir?
Hem mal hem de emek piyasasında tam rekabet koşullarının geçerli olduğu bir ekonomide faaliyet gösteren bir işletme için, emeğin marjinal ürün değeri () TL, piyasa denge ücreti () ise TL olarak belirlenmiştir. Bu verilere göre, kârını maksimize etmek isteyen işletmenin kısa dönemde izlemesi gereken strateji aşağıdakilerden hangisidir?
İşçi sendikasının sadece ücret düzeyini belirlediği, firmanın ise bu ücret düzeyine göre kârını maksimize eden istihdam seviyesini seçtiği 'Monopolcü Sendika Modeli' ile karşılaştırıldığında; sendika ve işverenin hem ücret hem de istihdam düzeyi üzerinde birlikte pazarlık yaptığı 'Etkin Sözleşme Modeli' (Efficient Contract Model) çerçevesinde ulaşılan denge noktasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
"Yeni nesil enerji sistemleri uzmanlığı" gibi eğitim ve sertifikasyon süreci yaklaşık 6 yıl süren ileri ihtisas alanlarında, emek arzının cari ücret değişimlerine tepki vermesi zaman almaktadır. Bu piyasada emek talebinin ücret esnekliğinin mutlak değerce emek arzının ücret esnekliğinden daha büyük olduğu () bilinmektedir. Bu varsayımlar altında, bir talep artışı sonrası ortaya çıkan ücret ve istihdam dalgalanmalarının uzun dönemli seyri hakkında Örümcek Ağı (Cobweb) Modeline göre aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Monopsoncu bir emek piyasasında firmanın karşı karşıya olduğu emek arz eğrisi pozitif eğimli olup marjinal faktör maliyeti () her zaman ücret düzeyinin üzerindedir. Eğer devlet, firmanın kâr maksimizasyonunu sağlayan mevcut denge ücretinin () üzerinde ancak emeğin marjinal ürün geliri ile marjinal faktör maliyetinin kesiştiği noktanın altında bir asgari ücret () belirlerse, bu durumun firmanın istihdam kararı üzerindeki etkisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Siber güvenlik uzmanlığı gibi yüksek düzeyde teknik eğitim ve uzun süreli sertifikasyon gerektiren mesleklerde, piyasada meydana gelen bir talep şokunun ardından ücret ve istihdam düzeylerinde görülen dalgalanmaların zamanla küçülerek piyasanın tekrar yeni bir denge noktasına ulaşması (sönümlü dalgalanma) beklenmektedir. Örümcek Ağı (Cobweb) Modeli'ne göre, bu istikrarlı denge sürecinin gerçekleşmesi için sağlanması gereken temel esneklik koşulu aşağıdakilerden hangisidir?