Question

Difficulty: MediumKütahya-Eskişehir Savaşları ve Sonuçları

Kütahya-Eskişehir Savaşları'nda düzenli ordunun mağlup olarak Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilmesi üzerine TBMM'de sert tartışmalar yaşanmış, meclisin Kayseri'ye taşınması gündeme gelmiştir. Bu kritik süreçte, kararların daha hızlı alınabilmesi ve ordunun ihtiyaçlarının süratle karşılanabilmesi amacıyla yasama ve yürütme yetkilerinin üç ay süreyle doğrudan Mustafa Kemal Paşa'ya devredilmesini sağlayan gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Başkomutanlık Kanunu'nun kabul edilmesiAnswer
  2. B
    Tekalif-i Milliye Emirleri'nin yayımlanması
  3. C
    Mustafa Kemal Paşa'ya "Gazi" unvanı ve "Müşir" rütbesi verilmesi
  4. D
    Teşkilat-ı Esasiye Kanunu'nun ilan edilmesi
  5. E
    Maarif Kongresi'nin Ankara'da toplanması

Answer

Meclisin yetkilerini Mustafa Kemal Paşa'ya devreden gelişme Başkomutanlık Kanunu'dur.
Kütahya-Eskişehir Savaşları sonrasında yaşanan kriz döneminde, meclisin hantallığından kurtulup hızlı kararlar alabilmek için 5 Ağustos 1921'de Başkomutanlık Kanunu çıkarılmış; bu sayede TBMM'nin yasama ve yürütme yetkileri şahsen Mustafa Kemal Paşa'ya devredilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Savaşın sonucunu analiz etme
Kütahya-Eskişehir Savaşları düzenli ordunun Batı Cephesi'ndeki tek yenilgisidir ve ordu Sakarya'nın doğusuna çekilmiştir.
Sürecin hangi askeri başarısızlık üzerine kurgulandığını anlamak için.
2
TBMM'deki siyasi tepkileri değerlendirme
Hızlı karar alma mekanizmasına ihtiyaç duyulmuş ve meclisin yetkilerinin bir kişide toplanması tartışılmıştır.
Yetki devrinin neden gerektiğini saptamak için.
3
Hukuki düzenlemeyi belirleme
5 Ağustos 1921 tarihinde Başkomutanlık Kanunu çıkarılarak Mustafa Kemal Paşa'ya meclisin yetkileri devredilmiştir.
Soruda sorulan doğrudan 'gelişmeyi' bulmak için.

Key Concept

Başkomutanlık Kanunu ve Olağanüstü Yetkiler

Hints

1
Yenilgi sonrası meclis içinde güven bunalımı yaşanmış ve hızlı karar alma gereği doğmuştur.
2
Bu düzenleme ile güçler birliği ilkesi geçici bir süre için tek bir kişide toplanmıştır.
3
5 Ağustos 1921 tarihli bu yasa, Mustafa Kemal Paşa'yı ordunun başına bizzat geçirmiştir.

Practice More

Başkomutanlık yetkisinin süresiz hale getirilmesi ve Büyük Taarruz öncesindeki hukuki durumu inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question