Question

Difficulty: MediumNüfus Mübadelesi Sorunu (Etabli)

1923 yılında imzalanan Türk-Yunan Nüfus Mübadelesi Sözleşmesi'nde, İstanbul Rumları ile Batı Trakya Türklerinin mübadele dışı bırakılması kararlaştırılmış; ancak kimlerin 'etabli' (yerleşik) sayılacağı konusunda çıkan teknik uyuşmazlıklar iki ülkeyi savaşın eşiğine getirmiştir. Bu kriz, 10 Haziran 1930 tarihinde imzalanan Ankara Antlaşması (Ahali Sözleşmesi) ile kesin olarak çözüme kavuşturulmuştur.

Buna göre, 1930 Ankara Antlaşması'nın nüfus mübadelesi sorununa getirdiği temel çözüm aşağıdakilerden hangisidir?

  1. İstanbul'daki Rumlar ile Batı Trakya'daki Türklerin, bölgeye varış tarihlerine bakılmaksızın yerleşik kabul edilmesiAnswer
  2. B
    Mübadele kriterinin 'din' esası yerine 'dil' esasına göre yeniden düzenlenmesi
  3. C
    Etabli uyuşmazlığının çözümü için Milletler Cemiyeti'nin belirlediği nüfus sayım sonuçlarının kabul edilmesi
  4. D
    Sadece Anadolu'da doğmuş olan Rumların mübadele kapsamında değerlendirilmesine karar verilmesi
  5. E
    İstanbul'daki Patrikhanenin yetkilerinin sınırlandırılarak mübadele dışı tutulması

Answer

İstanbul'daki Rumlar ile Batı Trakya'daki Türklerin, bölgeye varış tarihlerine bakılmaksızın yerleşik (etabli) kabul edilerek mübadele dışı bırakılmasıdır.
1930 yılında imzalanan Ankara Antlaşması (Ahali Sözleşmesi), 'etabli' uyuşmazlığını kökten çözmek adına, İstanbul'da yaşayan tüm Rumlar ile Batı Trakya'da yaşayan tüm Türkleri, şehre giriş veya yerleşme tarihlerine bakılmaksızın 'yerleşik' kabul etmiştir. Bu esneklik, iki ülke arasındaki ilişkileri normalleştirmiş ve Atatürk-Venizelos dostluk dönemini başlatmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Lozan'daki uyuşmazlık noktasını hatırla.
1923'te 'etabli' sayılmak için 30 Ekim 1918 öncesi yerleşmiş olma şartı vardı.
Yunanistan daha fazla Rum'u İstanbul'da tutmak istiyordu, Türkiye ise kanunları sıkı uygulamak istiyordu.
2
1930 Ankara Antlaşması'nın (Ahali Sözleşmesi) içeriğini analiz et.
Her iki taraf da geri adım atarak 'tarih' kısıtlamasını kaldırdı.
Siyasi bir yakınlaşma (Atatürk ve Venizelos dönemi) sağlamak için teknik engeller bir kenara bırakıldı.

Key Concept

Etabli (Yerleşik) Kavramı ve 1930 Ankara Antlaşması

Hints

1
Sorun, Lozan'da belirlenen 30 Ekim 1918 tarihinin Rumların ne zaman İstanbul'a geldiğini ispatlamakta zorlanmalarından kaynaklanıyordu.
2
1930 yılındaki çözüm, bu 'tarih ispatı' zorunluluğunu ortadan kaldırmayı hedeflemiştir.
3
Ankara Antlaşması ile 'tarihe bakılmaksızın' bölgedeki nüfus yerleşik sayılmıştır.

Practice More

Bu antlaşmadan sonra Yunan Başbakanı Venizelos'un Atatürk'ü Nobel Barış Ödülü'ne aday gösterdiğini unutmayın.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question