Question

Difficulty: MediumWilson İlkeleri ve Paris Barış Konferansı

I. Dünya Savaşı'nın son evresinde duyurulan Wilson Prensipleri'nde yer alan;

I. Uluslararası antlaşmaların kamuoyuna açık biçimde yapılması ve gizli diplomasinin sonlandırılması,
II. Galip devletlerin mağlup devletlerden herhangi bir toprak ilhakında bulunmaması,
III. Osmanlı hâkimiyeti altındaki bölgelerde Türklerin nüfus çoğunluğuna sahip olduğu sahalara kesin egemenlik hakkı tanınması

hükümlerinden hangileri, İtilaf Devletleri'nin Osmanlı coğrafyasına yönelik paylaşım tasarıları ve uygulamalarıyla doğrudan çelişmektedir?

  1. A
    Yalnız I
  2. B
    Yalnız II
  3. C
    I ve II
  4. D
    II ve III
  5. I, II ve IIIAnswer

Answer

I, II ve III
Wilson Prensipleri'nin birinci maddesi İtilaf Devletleri'nin gizli antlaşmalarını (Sykes-Picot, St. Jean de Maurienne vb.) geçersiz kılmayı amaçladığı için; ikinci maddesi Osmanlı topraklarının sömürgeci emellerle işgal edilmesini yasakladığı için; üçüncü maddesi ise Türk nüfusunun çoğunlukta olduğu Batı ve Doğu Anadolu topraklarının parçalanarak Yunanistan ve Ermenistan gibi unsurlara verilmesini engellediği için İtilaf Devletleri'nin emperyalist planlarıyla bütünüyle çelişmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Açık diplomasi ilkesinin İtilaf Devletleri'nin savaş politikalarıyla ilişkisini analiz etmek
İtilaf Devletleri savaş sürecinde Osmanlı topraklarını paylaşmak üzere Sykes-Picot ve Saint-Jean de Maurienne gibi gizli antlaşmalar akdettiği için açık diplomasi ilkesi bu tasarılarla doğrudan çelişir.
Wilson İlkeleri gizli antlaşmaları geçersiz saymayı öngörür.
2
Toprak ilhakı yasağının İtilaf Devletleri'nin işgal planlarıyla uyumunu değerlendirmek
İtilaf Devletleri Osmanlı topraklarını fiilen işgal etmiş, bu yasağı aşmak amacıyla manda ve himaye sistemini devreye sokmuştur; dolayısıyla ilkeyle çelişmektedir.
Toprak almama ilkesi emperyalist paylaşım niyetlerini kısıtlamaktadır.
3
Türklerin çoğunlukta olduğu yerlerdeki egemenlik hakkını İtilaf kararlarıyla karşılaştırmak
Paris Barış Konferansı'nda Türk nüfusunun çoğunlukta bulunduğu İzmir ve çevresi Yunanistan'a bırakılmış, Doğu Anadolu'da ise Ermeni devleti kurulması hedeflenmiştir; bu durum üçüncü öncülle doğrudan çelişir.
Nüfus üstünlüğüne dayalı egemenlik hakkı İtilaf Devletleri'nin azınlıkları öne çıkarma politikasına aykırıdır.
4
Öncüllerin tamamını birleştirerek doğru seçeneği belirlemek
I, II ve III numaralı hükümlerin tamamı İtilaf Devletleri'nin Osmanlı üzerindeki planlarıyla çelişmektedir.
Tüm öncülleri eksiksiz içeren ifade doğru yanıttır.

Key Concept

Wilson İlkeleri'nin Osmanlı Devleti'nin haklarını koruyan hükümleri ile İtilaf Devletleri'nin emperyalist paylaşım politikaları arasındaki çatışma

Hints

1
İtilaf Devletleri'nin I. Dünya Savaşı sürerken Osmanlı topraklarını paylaşmak için kendi aralarında gizli antlaşmalar yapıp yapmadığını hatırlayınız.
2
Paris Barış Konferansı'nda İzmir ve Doğu Anadolu'ya yönelik alınan kararlar ile Türk nüfusunun çoğunlukta olduğu bölgelerdeki egemenlik hakkını kıyaslayınız.
3
Her üç öncül de İtilaf Devletleri'nin Osmanlı topraklarını manda, işgal veya azınlık idaresi altına sokma girişimlerini hukuken sınırlandırmaktadır.

Practice More

Paris Barış Konferansı'nda İtilaf Devletleri'nin Wilson İlkeleri'ndeki toprak ve tazminat yasaklarını aşmak amacıyla geliştirdikleri 'manda-himaye' ve 'onarım bedeli' kavramlarını inceleyiniz.

Alternative Method

Öncülleri tek tek İtilaf Devletleri'nin somut uygulamalarıyla eşleştiriniz: I. Öncül ↔ Gizli Antlaşmalar (Sykes-Picot); II. Öncül ↔ Manda ve İşgaller; III. Öncül ↔ İzmir'in Yunanistan'a Bırakılması. Her üçünün de çeliştiği görülür.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question