Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Ulaşım Sistemleri

Türkiye'de yer şekillerinin uzanış doğrultusu ve morfolojik yapı, ulaşım ağlarının yönünü ve yapım maliyetlerini doğrudan etkilemektedir. Dağların kıyı çizgisine paralel uzandığı bölgelerde iç kesimlerle ulaşım zor ve maliyetliyken, doğal çöküntü alanlarının bulunduğu bölgelerde bu maliyet önemli ölçüde azalmaktadır. Buna göre, aşağıdaki şehirler arasında planlanan bir demir yolu projesinin, yer şekilleri nedeniyle birim km başına düşen yapım maliyetinin diğerlerine göre daha düşük olması beklenir?

  1. A
    Kastamonu - Çankırı
  2. B
    Antalya - Burdur
  3. C
    Trabzon - Gümüşhane
  4. D
    Mersin - Niğde
  5. Aydın - DenizliAnswer

Answer

Aydın - Denizli güzergâhı, Ege Bölgesi'ndeki dağların kıyıya dik uzanması ve bu hat üzerinde geniş graben (çöküntü) ovalarının bulunması nedeniyle ulaşım maliyetinin en düşük olduğu seçenektir.
Aydın - Denizli hattı, Ege Bölgesi'ndeki dağların kıyıya dik uzanması sonucunda oluşan Büyük Menderes grabenini takip eder. Bu çöküntü alanı doğal bir düzlük sunduğu için demir yolu yapımında tünel veya viyadük gibi maliyetli yapılara ihtiyaç duyulmaz.

Step-by-Step Solution

1
Bölgelerin dağ uzanış doğrultularını analiz et.
Karadeniz ve Akdeniz'de dağlar kıyıya paralel, Ege'de ise kıyıya dik uzanır.
Ulaşım maliyeti, dağların aşılma zorunluluğuna (tünel, köprü ihtiyacı) bağlıdır.
2
Güzergâhların hangi yer şekli birimleri üzerinden geçtiğini belirle.
Aydın-Denizli hattı Büyük Menderes grabeni üzerinde yer alırken, diğerleri yüksek sıradağları aşmak zorundadır.
Grabenler doğal ulaşım koridorlarıdır ve düzlük alanlar sundukları için maliyeti düşürürler.
3
Seçenekler arasında karşılaştırma yaparak en düşük maliyetli olanı seç.
Ege'deki Doğu-Batı yönlü hat, Karadeniz ve Akdeniz'deki Kuzey-Güney yönlü hatlara göre daha ekonomiktir.
Aydın-Denizli hattında belirgin bir yükselti engeli bulunmaz.

Key Concept

Yer Şekilleri ve Ulaşım Maliyeti İlişkisi

Hints

1
Ege Bölgesi'ndeki dağların kıyıya dik uzanışının ve graben ovalarının ulaşım yolları için sağladığı avantajı hatırlayın.

Practice More

Ege Bölgesi'nde ulaşımın Doğu-Batı yönünde kolay, Kuzey-Güney yönünde ise (horstları aşmak gerektiği için) daha zor olduğunu inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question