Osmanlı klasik dönem taşra teşkilatlanmasında; idari birimlerin yönetimi, güvenliği ve adalet işleri belirli bir hiyerarşi ve görev paylaşımı içinde yürütülmüştür. Özellikle tımar sisteminin uygulandığı salyanesiz eyaletlerde mülki yöneticiler ile yargı görevlileri arasında kesin bir görev ayrımı bulunmaktadır.
Buna göre, Osmanlı taşra teşkilatının işleyişi ve görevlileriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- AEyaletlerin en üst düzey mülki ve askeri amiri olan beylerbeyi, görevli olduğu bölgede padişahın yürütme yetkisini temsil eder.
- BTaşra birimlerinden biri olan kazalarda, belediye hizmetlerinden, idari yönetimden ve yargı işlerinden sorumlu olan görevli kadıdır.
- Sancaklarda adalet sisteminin işleyişinden ve hukuki denetimden sorumlu olan en üst düzey taşra görevlisi kazaskerdir.Answer
- DSalyanesiz eyaletlerde devlet, yöneticilerin ve askerlerin maaşlarını doğrudan merkez hazinesinden ödemek yerine dirlik topraklarının gelirleriyle karşılar.
- EKlasik dönem taşra hiyerarşisi; idari ve askeri yetki bakımından büyükten küçüğe eyalet, sancak, kaza ve köy şeklinde yapılandırılmıştır.
Answer
Sancaklarda adalet sisteminden sorumlu görevlinin kazasker olduğunu belirten ifade yanlıştır; çünkü kazasker merkez teşkilatında yer alan bir Divan üyesidir.
Kazasker, Osmanlı devlet yönetiminde Divan-ı Hümayun üyesi olan merkezi bir görevlidir. Adalet ve eğitim işlerinden sorumlu olup kadıların ve müderrislerin atamasını gerçekleştirir. Ancak kendisi eyalet veya sancak gibi taşra birimlerinde bizzat görev yapan bir 'taşra görevlisi' değildir. Taşradaki adalet hizmetleri her kademede (eyalet, sancak, kaza) kadılar tarafından yerine getirilir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Osmanlı Taşra Teşkilatı ve Merkez-Taşra Görevli Ayrımı
Hints
1
Taşradaki adalet işlerinden sorumlu olan görevli ile bu görevlileri atayan merkezi otoriteyi birbirinden ayırın.
2
Divan-ı Hümayun üyeleri (Kazasker, Nişancı, Defterdar vb.) başkentte bulunur ve devletin genel politikalarını yürütür.
3
Sancak ve eyaletlerde adalet yetkisi bağımsız bir şekilde kadılara verilmiştir; kazasker ise bu kadıların üst amiri olarak merkezde yer alır.
Practice More
İlmiye, Seyfiye ve Kalemiye sınıflarının taşra ve merkezdeki temsilcilerini bir tablo halinde karşılaştırarak çalışmanız konuyu pekiştirecektir.
Alternative Method
Eğer seçeneklerde bir görevlinin hem taşra hem de Divan üyesi olduğu iddia ediliyorsa, genellikle o seçenek yanlıştır (Vezir rütbeli Beylerbeyleri hariç, ancak klasik hiyerarşide bu ayrım nettir).
Estimated Time:50s