Question

Difficulty: HardAnayasa Türleri ve Kurucu İktidar

Bir devletin mevcut anayasal düzeninin tamamen ortadan kalktığı bir hukuk dışı (hukuki boşluk) ortamında, hiçbir hukuk kuralı ile bağlı olmaksızın yeni bir anayasa yapma yetkisini kullanan iktidara "asli kurucu iktidar"; mevcut bir anayasanın öngördüğü değiştirme usullerine ve sınırlarına bağlı kalarak anayasada değişiklik yapma yetkisine ise "tali kurucu iktidar" denir.

Buna göre, asli kurucu iktidar ile tali kurucu iktidar arasındaki farklara ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Asli kurucu iktidar, hiçbir hukuk kuralı ile bağlı olmayan fiilî bir güç iken; tali kurucu iktidar, anayasanın belirlediği sınırlar içinde kalan hukuki bir yetkidir.
  2. B
    Tali kurucu iktidar yetkisini kullanırken, mevcut anayasanın hem şekil hem de değiştirilemez maddeler gibi içerik sınırlamalarına uymak zorundadır.
  3. C
    Asli kurucu iktidar devrim, darbe ya da yeni bir devletin kurulması gibi olağanüstü durumlarda belirirken; tali kurucu iktidar anayasal düzenin sürekliliği içinde işler.
  4. D
    Asli kurucu iktidar tarafından hazırlanan yeni bir anayasa metni, bir önceki anayasanın öngördüğü yargısal denetim mekanizmalarına tabi tutulamaz.
  5. Asli kurucu iktidar, yetkisini kullanırken önceki anayasanın öngördüğü 'değiştirilemez maddeler' ve halkoylaması zorunluluğu gibi kurallara uymakla yükümlüdür.Answer

Answer

Asli kurucu iktidarın önceki anayasanın değiştirilemez maddeleri veya usul kurallarıyla bağlı olduğunu belirten ifade yanlıştır.
Doğru cevap olan ifade yanlıştır çünkü asli kurucu iktidar, kendinden önceki anayasanın değiştirilemez hükümlerine veya usul kurallarına uymak zorunda değildir. Asli kurucu iktidar, zaten mevcut anayasal düzenin yıkıldığı veya hiç olmadığı bir ortamda ortaya çıkar ve tamamen yeni, sınırsız bir irade koyar. Sınırlılık, sadece mevcut anayasal çerçevede hareket eden tali kurucu iktidar için geçerlidir.

Step-by-Step Solution

1
Asli kurucu iktidarın tanımını ve doğasını analiz edin.
Asli kurucu iktidar, bir hukuk boşluğunda ortaya çıkan, sınırsız ve hukuk dışı bir güçtür.
Bu iktidarın temel özelliği, hiçbir hukuki bağlayıcılığının olmamasıdır.
2
Tali kurucu iktidarın sınırlarını belirleyin.
Tali kurucu iktidar, anayasanın öngördüğü usullerle anayasayı değiştiren sınırlı bir yetkidir.
Anayasayı tamamen yok etmez, mevcut kurallar çerçevesinde günceller.
3
Önceki düzene ait kuralların yeni düzendeki etkisini değerlendirin.
Asli kurucu iktidar, eski düzenin 'değiştirilemez' dediği maddeleri dahi yok sayabilir; çünkü o düzeni tamamen ortadan kaldırmıştır.
Hukuki süreklilik koptuğu için eski kurallar kurucu iktidarı bağlamaz.

Key Concept

Asli ve Tali Kurucu İktidar Ayrımı

Hints

1
Asli kurucu iktidar 'sınırsız', tali kurucu iktidar ise 'sınırlı' bir güçtür.
2
Bir iktidarın eski anayasanın 'değiştirilemez' maddelerine uyması gerekiyorsa, o iktidar o anayasa tarafından kurulmuş demektir.

Practice More

Kurucu iktidar türlerinin Türk anayasa tarihindeki örneklerini (Örn: 19211921 ve 19611961 anayasalarının yapım süreçleri) inceleyerek kavramları somutlaştırabilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question