Examkin

Question

Difficulty: HardYasama Sorumsuzluğu ve Dokunulmazlığı

19821982 Anayasası’nda düzenlenen "yasama bağışıklıkları" (yasama sorumsuzluğu ve yasama dokunulmazlığı) ile ilgili olarak aşağıda yapılan karşılaştırmalardan hangisi hukuken doğrudur?

  1. A
    Yasama dokunulmazlığı kapsamında bir suç nedeniyle yargılanması durdurulan milletvekili yeniden seçilirse, dokunulmazlığı kendiliğinden kalkmış sayılır ve yargılama Meclis kararı aranmaksızın devam eder.
  2. B
    Anayasa’nın 1414. maddesindeki durumlar ile ağır cezalık suçüstü hali, milletvekilinin Meclis kürsüsündeki beyanlarını da kapsayacak şekilde yasama sorumsuzluğunu tamamen ortadan kaldıran istisnalardır.
  3. Yasama sorumsuzluğu, milletvekilinin Meclis çalışmalarındaki oy ve sözlerinden dolayı üyeliği sona erse dahi devam eden mutlak bir koruma sağlarken; yasama dokunulmazlığı, suç işlediği iddiasıyla ilgili olup sadece üyelik süresince geçerli olan ve Meclis kararıyla kaldırılabilen nisbi bir korumadır.Answer
  4. D
    Yasama dokunulmazlığı milletvekilini hem cezai takibatlara hem de hukuk mahkemelerinde açılacak şahsi tazminat davalarına karşı koruyan, ancak Meclis kararıyla kaldırılabilen geniş kapsamlı bir bağışıklıktır.
  5. E
    TBMM Genel Kurulu, kamu düzenini korumak amacıyla bir milletvekilinin yasama sorumsuzluğunu üye tamsayısının salt çoğunluğuyla alacağı bir parlamento kararıyla kaldırma yetkisine sahiptir.

Answer

Yasama sorumsuzluğunun milletvekilliği sona erse de devam eden mutlak bir koruma, dokunulmazlığın ise üyelik süresiyle sınırlı ve kaldırılabilir nisbi bir koruma olduğunu belirten seçenek doğrudur.
Doğru cevap, iki kavram arasındaki temel farkları anayasal zeminde tam olarak yansıtmaktadır. Yasama sorumsuzluğu, meclis çalışmalarındaki beyanları koruyan, kaldırılamayan ve görev süresi bitse de süren 'mutlak' ve 'sürekli' bir haktır. Yasama dokunulmazlığı ise meclis dışındaki suç iddialarıyla ilgili olan, kaldırılabilen ve görev süresiyle sınırlı 'nisbi' ve 'geçici' bir korumadır.

Step-by-Step Solution

1
Yasama sorumsuzluğunun niteliğini analiz etme
Sorumsuzluk; meclis içi oylar ve sözler için mutlak (kaldırılamaz) ve sürekli (ömür boyu) bir korumadır.
Milletvekillerinin görevlerini her türlü baskıdan uzak yapabilmesi için anayasal güvence altındadır.
2
Yasama dokunulmazlığının niteliğini analiz etme
Dokunulmazlık; suç iddiaları için nisbi (Meclisçe kaldırılabilir) ve geçici (üyelik süresince) bir korumadır.
Milletvekilinin haksız cezai takibatlarla yasama çalışmalarından alıkonulmasını engellemeyi amaçlar.
3
İstisnaları ve usulü değerlendirme
Ağır cezalık suçüstü ve Md. 1414 sadece dokunulmazlığı sınırlandırır; sorumsuzluğun istisnası yoktur.
Anayasa'nın 83/283/2. fıkrası sadece dokunulmazlık için bu kısıtlamaları öngörmüştür.

Key Concept

Yasama Bağışıklıkları (Sorumsuzluk vs. Dokunulmazlık)

Hints

1
Bir bağışıklık türü kürsü özgürlüğünü (oy ve söz), diğeri ise milletvekilinin kişiliğini suç suçlamalarına karşı korur.

Practice More

Yasama dokunulmazlığının kaldırılması kararına karşı Anayasa Mahkemesi'ne başvuru sürelerini ve sürecini gözden geçirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Yasama Sorumsuzluğu ve Dokunulmazlığı

More questions from this topic