Question

Difficulty: Medium1961 Anayasası

1961 Anayasası, 1924 Anayasası'nda uygulanan "çoğunlukçu demokrasi" ve "meclis üstünlüğü" anlayışının yarattığı sakıncaları gidermek amacıyla; iktidarın dengelenmesi, denetlenmesi ve temel hakların güvence altına alınması için yeni mekanizmalar geliştirmiştir. Bu doğrultuda "sosyal devlet" ve "hukuk devleti" ilkeleri benimsenmiş, yasama organı iki meclisli bir yapıya dönüştürülmüştür.

Buna göre; Türk anayasa tarihinde ilk kez 1961 Anayasası ile getirilen, yasama organının bir kanadını oluşturan yapı ve kanunların anayasaya uygunluğunu denetleyen kurum aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

  1. Cumhuriyet Senatosu — Anayasa MahkemesiAnswer
  2. B
    Millet Meclisi — Sayıştay
  3. C
    Devlet Denetleme Kurulu — Kamu Denetçiliği Kurumu
  4. D
    Bakanlar Kurulu — Danıştay
  5. E
    Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi — Olağanüstü Hal

Answer

Cumhuriyet Senatosu ve Anayasa Mahkemesi
1961 Anayasası, Türk hukuk tarihinde ilk kez Anayasa Mahkemesi'ni kurarak yasama organının işlemlerinin yargısal denetimini başlatmış ve yasama organını 'Millet Meclisi' ile 'Cumhuriyet Senatosu' olarak ikiye bölerek denge-denetim sistemini kurmuştur.

Step-by-Step Solution

1
1961 Anayasası'nın temel amacını analiz et.
İktidarı sınırlamak, denge ve denetim mekanizmaları kurmak.
1924 Anayasası'ndaki güçler birliği ve meclis üstünlüğünün yarattığı siyasi krizleri engellemek hedeflenmiştir.
2
Yasama ve yargı alanındaki kurumsal yenilikleri belirle.
Yasama: Çift meclis (Millet Meclisi + Cumhuriyet Senatosu). Yargı: Anayasa Mahkemesi.
Yasama gücünü bölmek için Senato, yasama işlemlerini denetlemek için Anayasa Mahkemesi ihdas edilmiştir.
3
Seçeneklerdeki diğer kurumların tarihsel süreçlerini karşılaştır.
DDK, Kamu Denetçiliği veya CBK gibi unsurların daha sonraki tarihlere (1982 ve sonrası) ait olduğunu doğrula.
Anayasa tarihçesinde kronolojik doğruluk sağlanmalıdır.

Key Concept

1961 Anayasası'nın Getirdiği Kurumsal Yenilikler ve Denge-Denetim Sistemi

Hints

1
1961 Anayasası'nın en büyük amacı, Meclis'in sınırsız gücünü yeni kurumlarla kısıtlamaktı.
2
Bu anayasa ile bugün hala var olan ancak 1961'de 'ilk kez' kurulan, kanunların iptal davasına bakılan mahkemeyi düşünün.
3
Yasama organı 1961'de iki kanatlıydı; biri halkın seçtiği meclis, diğeri ise Cumhuriyet Senatosu idi.

Practice More

1961 ve 1982 Anayasaları arasındaki ortak ve farklı özellikleri (örneğin MGK'nın kuruluşu ve yapısı) karşılaştırarak konuyu pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Kronolojik eleme yöntemi: Seçeneklerdeki kurumların hangi anayasalarla geldiğini (1982 DDK, 2010 Kamu Denetçiliği vb.) hatırlayarak yanlışları eleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question