Question

Difficulty: MediumÇanakkale Cephesi

I. Dünya Savaşı'nda Osmanlı ordusunun zaferiyle sonuçlanan Çanakkale Cephesi; hem Osmanlı Devleti'nin iç dinamiklerinde hem de savaşın uluslararası dengelerinde köklü değişimlere yol açmıştır.

Buna göre, Çanakkale Muharebeleri'nin ulusal ve uluslararası sonuçları dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi doğru bir değerlendirme değildir?

  1. A
    Bulgaristan'ın İttifak Devletleri safında savaşa dahil olmasıyla Osmanlı Devleti ile müttefikleri arasında doğrudan kara yolu bağlantısının kurulması
  2. B
    Çarlık Rusyası'na Boğazlar üzerinden askerî ve lojistik yardım ulaştırılamamasının, bu ülkede ekonomik buhranı artırarak 1917 Bolşevik İhtilali'ne zemin hazırlaması
  3. İtilaf Devletleri'nin Gelibolu'daki yenilgisi üzerine Osmanlı topraklarına yönelik paylaşım planlarından vazgeçerek İstanbul ve Boğazlar üzerindeki işgal tehdidini tamamen sonlandırmasıAnswer
  4. D
    Mustafa Kemal'in Arıburnu, Conkbayırı ve Anafartalar hatlarında sergilediği sevk ve idare başarısının Türk kamuoyunda tanınmasını sağlayarak Millî Mücadele'nin önderliğine zemin oluşturması
  5. E
    İtilaf güçlerinin savaşı kısa sürede bitirme stratejisinin çökmesiyle I. Dünya Savaşı'nın genel süresinin yaklaşık iki yıl uzaması

Answer

İtilaf Devletleri'nin Gelibolu'daki yenilgisi üzerine Osmanlı topraklarına yönelik paylaşım planlarından vazgeçerek İstanbul ve Boğazlar üzerindeki işgal tehdidini tamamen sonlandırması
Çanakkale Zaferi başkentin işgalini önlemiş ve savaşı uzatmış olsa da İtilaf Devletleri Osmanlı topraklarını paylaşma ve İstanbul'u ele geçirme emellerinden vazgeçmemiştir. Savaşın genelinde Osmanlı Devleti mağlup olunca İtilaf donanması Mondros Mütarekesi sonrası İstanbul'a girmiş ve şehri işgal etmiştir. Bu nedenle İtilaf Devletleri'nin işgal emellerinden ve Boğazlar üzerindeki taleplerinden tamamen vazgeçtiğini öne süren değerlendirme yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Çanakkale Cephesi'nin uluslararası siyasi ve askerî sonuçlarını analiz etmek
Çanakkale Zaferi ile I. Dünya Savaşı en az iki yıl uzamış, Rusya'ya yardım ulaştırılamadığı için 1917 Bolşevik İhtilali gerçekleşmiş ve Bulgaristan İttifak Devletleri safında savaşa girerek Almanya-Osmanlı kara bağlantısını sağlamıştır.
Savaşın seyrini ve müttefik bloklar arası güç dengesini doğru tespit etmek gereklidir.
2
Çanakkale Zaferi'nin ulusal sonuçlarını ve Mustafa Kemal'in rolünü değerlendirmek
Mustafa Kemal, Arıburnu, Conkbayırı ve Anafartalar'daki başarılarıyla albaylığa yükselmiş, 'Anafartalar Kahramanı' olarak tanınmış ve bu durum Millî Mücadele liderliğini kolaylaştırmıştır.
Mustafa Kemal'in Millî Mücadele liderliğine giden süreçteki meşruiyet kaynaklarını anlamak gereklidir.
3
İtilaf Devletleri'nin Osmanlı üzerindeki uzun vadeli niyetlerini sorgulamak
İtilaf Devletleri Çanakkale'de geri çekilmek zorunda kalmış olsalar da gizli antlaşmalarla Osmanlı'yı paylaşmaya devam etmişler ve Mondros Ateşkesi'nden hemen sonra 13 Kasım 1918'de İstanbul'u fiilen işgal etmişlerdir. Bu nedenle işgal tehdidinin bütünüyle kalktığı yargısı yanlıştır.
Geçici askerî yenilginin İtilaf Devletleri'nin emperyalist hedeflerini tamamen sona erdirmediğini ayırt etmek gereklidir.

Key Concept

Çanakkale Cephesi'nin ulusal ve uluslararası sonuçları, İtilaf Devletleri'nin stratejik hedefleri ve savaşın seyrine etkileri

Hints

1
Çanakkale Cephesi'nin kazanılması I. Dünya Savaşı'nın genel sonucunu değil, savaşın süresini ve cepheler arası dengeleri değiştirmiştir.
2
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imzalanmasının hemen ardından İtilaf donanmasının nereye demirlediğini ve Osmanlı başkentinin akıbetini hatırlayınız.
3
İtilaf Devletleri Çanakkale'de mağlup olsalar da savaştan çekilmemiş, gizli antlaşmalarla Osmanlı'yı paylaşmayı sürdürmüş ve 13 Kasım 1918'de İstanbul'u fiilen işgal etmiştir.

Practice More

Çanakkale Cephesi'nin ardından imzalanan gizli antlaşmalar (özellikle Londra ve Sykes-Picot) ile İtilaf Devletleri'nin savaş sırasındaki diplomasi trafiğini pekiştiren sorular çözülebilir.

Alternative Method

Sonuçları 'kesin/toptan hüküm bildiren ifadeler' üzerinden eleyerek analiz edebilirsiniz: 'tamamen vazgeçme' veya 'bütünüyle ortadan kalkma' gibi ifadeler, Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'ndan yenik ayrıldığı ve 1918'de başkentin işgal edildiği gerçeğiyle çelişir.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question