Türkiye'de dağların genel olarak doğu-batı doğrultusunda uzanması, ulaşım ağlarının güzergâhları ve yol yapım maliyetleri üzerinde doğrudan bir etkiye sahiptir. Alp-Himalaya kıvrım kuşağının bir parçası olan bu dağ sıraları, ulaşım sistemlerinin gelişim yönünü büyük ölçüde belirlemiştir.
Buna göre, yer şekillerinin ulaşım üzerindeki etkisi dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- Doğu-batı yönlü ulaşım hatlarının genellikle tektonik çöküntü alanlarını ve vadi boylarını takip etmesi, bu yöndeki yapım maliyetlerini kuzey-güney yönüne göre azaltmıştır.Answer
- BKuzey-güney doğrultusunda inşa edilen kara yollarında, yer şekilleri engel teşkil etmediği için viyadük ve tünel ihtiyacı en düşük seviyededir.
- CEge Bölgesi'nde dağların kıyıya dik uzanması, kıyı ile iç kesimler arasındaki ulaşım maliyetlerinin Karadeniz Bölgesi'ndeki geçitlere göre daha yüksek olmasına yol açmıştır.
- DYer şekillerinin uzanış doğrultusu nedeniyle, Karadeniz ve Akdeniz limanlarının hinterlandı (art bölgesi) Marmara Bölgesi'ndeki limanlardan daha geniştir.
- ETürkiye'nin engebeli yapısı, tüm bölgelerde demir yolu ve hava yolu ulaşımının kara yoluyla aynı düzeyde yaygınlaşmasını zorunlu kılmıştır.
Answer
Doğu-batı yönlü ulaşım hatlarının tektonik çöküntüleri ve vadileri takip etmesi nedeniyle yapım maliyetlerinin daha düşük olması
Türkiye'deki ana dağ sıralarının (Kuzey Anadolu ve Toroslar) doğu-batı yönünde uzanması, bu doğrultudaki doğal düzlüklerin (vadi ve çöküntü alanları) ulaşım güzergâhı olarak kullanılmasını sağlamıştır. Bu durum, yer şekillerini aşma zorunluluğunu azalttığı için doğu-batı yönlü yolların inşasını, kuzey-güney yönlü yollara göre çok daha ekonomik hale getirmiştir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Dağların uzanış yönünün (orografi) ulaşım maliyeti ve güzergahı üzerindeki etkisi
Hints
1
Türkiye'deki Kuzey Anadolu ve Toros dağlarının harita üzerindeki uzanış yönünü düşünün.
2
Bir yol yaparken dağları aşmak mı (K-G) yoksa dağların arasındaki vadileri takip etmek mi (D-B) daha kolaydır?
3
Doğu-batı yönlü vadi ve çöküntü alanları doğal ulaşım koridorlarıdır, bu yüzden maliyetleri daha düşüktür.
Practice More
Karadeniz ve Akdeniz'deki önemli geçitleri (Zigana, Kop, Gülek, Sertavul) harita üzerinde inceleyerek hangi şehirleri birbirine bağladıklarını çalışın.
Estimated Time:1m 15s