Question

Difficulty: MediumKarstik Şekiller

Türkiye'nin jeolojik ve jeomorfolojik özellikleri göz önüne alındığında, karstik topoğrafyanın gelişimi ve dağılışı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. Karstik şekillerin oluşumu ve çeşitliliği ülkemizde yalnızca Akdeniz Bölgesi'ndeki kireç taşı (kalker) tabakaları ile sınırlıdır.Answer
  2. B
    Sivas ve Erzincan çevresinde, alçı taşı (jips) üzerinde gelişen karstik şekiller, kireç taşı üzerindekilere göre çok daha hızlı bir çözünme sürecine sahiptir.
  3. C
    Polye, çözünme sonucunda oluşan en geniş karstik aşınım şekli olup bu alanlar aynı zamanda tarımsal faaliyetlerin yapıldığı geniş düzlüklerdir.
  4. D
    Mağara tavanlarından sızan kalsiyum karbonatlı suların çökelmesiyle oluşan sarkıt, dikit ve sütunlar karstik birikim şekilleri arasında yer alır.
  5. E
    Konya ve çevresinde yer altı su seviyesinin değişimi ve tavan çökmeleri sonucunda 'obruk' adı verilen derin dikey kuyular oluşmaktadır.

Answer

Karstik şekillerin ülkemizde sadece Akdeniz Bölgesi ve kireç taşı ile sınırlı olduğunu belirten ifade yanlıştır.
Türkiye'de karstik topoğrafya denilince akla ilk olarak Akdeniz Bölgesi gelse de, karstlaşma sadece bu bölgeyle veya sadece kireç taşıyla sınırlı değildir. Özellikle Sivas-Erzincan havzasında jips (alçı taşı) üzerinde gelişen 'Jips Karstı' ve İç Anadolu'nun çeşitli yerlerinde (Obruk platosu gibi) görülen oluşumlar bu genellemenin yanlış olduğunu kanıtlar.

Step-by-Step Solution

1
Karstik kayaç türlerini hatırla.
Kireç taşı (kalker), alçı taşı (jips) ve kaya tuzu eriyebilen (karstik) kayaçlardır.
Karstik şekillerin sadece bir kayaç türüne özgü olmadığını anlamak için gereklidir.
2
Türkiye'deki dağılımı analiz et.
Akdeniz'de kalker, İç Anadolu (Sivas-Erzincan hattı) ve çevresinde jips karstı yaygındır.
Karstik topoğrafyanın bölgesel dağılımının genişliğini belirlemek için gereklidir.
3
Seçeneklerdeki genellemeleri karşılaştır.
Yalnızca Akdeniz ile sınırlayan ifade, İç Anadolu'daki jips karstını ve diğer bölgelerdeki oluşumları yok saydığı için yanlıştır.
Hatalı genellemeyi (misconception) tespit etmek için gereklidir.

Key Concept

Karstik Kayaçların ve Şekillerin Dağılımı

Hints

1
Karstik şekillerin oluşması için sadece kireç taşı değil, suda kolayca çözünebilen jips ve kaya tuzu gibi diğer kayaçlar da yeterlidir.

Practice More

Jips karstı ile kalker karstı arasındaki hız ve dayanıklılık farklarını inceleyen sorulara göz atabilirsiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question