Question

Difficulty: Medium1961 Anayasası

1961 Anayasası, 1924 Anayasası'ndaki "Meclis Üstünlüğü" anlayışından uzaklaşarak, iktidarın farklı organlar arasında paylaştırıldığı ve denetlendiği bir yapı kurmuştur. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi 1961 Anayasası ile getirilen temel yeniliklerden biri değildir?

  1. A
    Yasama yetkisinin Millet Meclisi ve Cumhuriyet Senatosu tarafından paylaşılması
  2. B
    Kanunların anayasaya uygunluğunu denetlemek üzere Anayasa Mahkemesinin kurulması
  3. C
    Hakimlerin özlük işlerini düzenlemek için Yüksek Hakimler Kurulunun oluşturulması
  4. Egemenlik hakkının millet adına sadece Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kullanılmasıAnswer
  5. E
    Devletin temel nitelikleri arasına "sosyal devlet" ve "hukuk devleti" ilkelerinin eklenmesi

Answer

Egemenlik hakkının millet adına sadece Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kullanılması ifadesi 1924 Anayasası'nın bir özelliğidir; 1961 Anayasası bu yetkiyi yetkili organlara dağıtmıştır.
Doğru cevap olan ifade 1924 Anayasası'nın 4. maddesinde yer alan ve yasamanın mutlak üstünlüğünü vurgulayan bir hükümdür. 1961 Anayasası ise egemenliğin anayasanın koyduğu esaslara göre "yetkili organlar eliyle" kullanılacağını belirterek Anayasa Mahkemesi ve çift meclisli yapı gibi dengeleyici unsurları devreye sokmuştur.

Step-by-Step Solution

1
1961 Anayasası'nın getirdiği kurumsal ve ilkesel yenilikleri hatırla.
Anayasa Mahkemesi, Cumhuriyet Senatosu, Yüksek Hakimler Kurulu gibi kurumlar ve Sosyal Devlet gibi ilkeler belirlendi.
Soruda hangisinin yenilik olmadığı sorulmaktadır.
2
Seçeneklerdeki egemenlik kullanımı maddesini 1924 ve 1961 metinleriyle karşılaştır.
1924 Anayasası egemenliği sadece TBMM'ye verirken, 1961 Anayasası "yetkili organlar eliyle" ifadesini kullanmıştır.
1961 Anayasası'nın temel amacı tek bir organın (yasamanın) mutlak üstünlüğünü kırmaktır.

Key Concept

1961 Anayasası'nın Çoğulcu Demokrasi ve Denetim Mekanizmaları

Hints

1
1961 Anayasası, 1924'ün 'çoğunlukçu' yapısına tepki olarak iktidarı sınırlandırmayı amaçlar.
2
Egemenlik maddesindeki 'sadece TBMM' vurgusu, 1961'in 'yetkili organlar' anlayışıyla çelişir.
3
1924 Anayasası'nda meclis her şeyin üzerindedir; 1961'de ise meclis Anayasa Mahkemesi gibi kurumlarla denetlenir.

Practice More

1961 Anayasası'nda 1971 yılında yapılan değişikliklerin nedenlerini ve getirdiği kısıtlamaları inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

1924 Anayasası'nın 'güçler birliği' ve 'meclis üstünlüğü' mantığını hatırlamak, 1961'in getirdiği denetim mekanizmalarını (Senato, AYM) ayırt etmeyi kolaylaştırır.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question