Question

Difficulty: HardTürkiye'nin Jeopolitik Konumu

Türkiye'nin jeopolitik konumunu belirleyen unsurlar; fiziki coğrafya özelliklerine dayanan ve zamanla değişmeyen 'statik' unsurlar ile beşerî, ekonomik ve siyasi verilere dayanan 'dinamik' unsurlar olarak ikiye ayrılır. Türkiye'nin son yıllarda benimsediği "enerji ve lojistik merkezi" olma vizyonu çerçevesinde hazırlanan aşağıdaki tabloda, bazı özellikler ve bu özelliklerin jeopolitik unsur türü eşleştirilmiştir:

NoTürkiye'nin Jeopolitik ÖzelliğiJeopolitik Unsur Türü
Iİstanbul ve Çanakkale Boğazları üzerindeki mutlak hâkimiyetStatik
IIGenç, dinamik ve nitelikli nüfus yapısının sağladığı iş gücüDinamik
IIIEkonomik büyüme hızı ve küresel ticaret ağlarına entegrasyon kapasitesiStatik
IVAsya, Avrupa ve Afrika kıtalarının birbirine en çok yaklaştığı kavşak noktasında yer almaDinamik
VUluslararası kuruluşlardaki (NATO, Türk Devletleri Teşkilatı vb.) etkin rolüDinamik

Tablodaki eşleştirmelerden hangileri yanlıştır?

  1. A
    I ve II
  2. B
    II ve III
  3. III ve IVAnswer
  4. D
    IV ve V
  5. E
    I ve V

Answer

Tabloda verilen eşleştirmelerden ekonomik büyüme ve ticaret kapasitesini belirten üçüncü madde ile kıtaların kavşak noktasında bulunma durumunu belirten dördüncü madde yanlış sınıflandırılmıştır.
Doğru yanıt olan seçenek, tablodaki iki yanlış sınıflandırmayı içermektedir. Ekonomik büyüme hızı ve küresel ticaret kapasitesi (III), ülkenin ekonomik performansına bağlı olarak değişkenlik gösterdiği için dinamik bir unsurdur. Türkiye'nin üç kıtanın kavşak noktasında yer alması (IV) ise tamamen fiziki konumla ilgili, değişmeyen coğrafi bir gerçeklik olduğu için statik bir unsurdur. Tabloda bu iki kavramın türleri yer değiştirilerek hata yapılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Jeopolitik unsurların tanımını analiz etme
Statik unsurlar fiziki coğrafyaya (dağlar, boğazlar, kıtasal konum vb.) dayalıdır ve değişmez. Dinamik unsurlar ise beşerî, ekonomik ve siyasi (nüfus, ekonomi, ordu, siyaset vb.) verilere dayalıdır ve zamanla değişebilir.
Soruda istenen yanlış eşleştirmeleri bulmak için temel kriterlerin belirlenmesi gerekir.
2
III numaralı maddeyi değerlendirme
Ekonomik büyüme hızı ve ticaret ağları; ülkenin sanayi, teknoloji ve finansal gücüne bağlıdır ve yıllar içinde büyük değişiklikler gösterebilir. Bu nedenle 'Dinamik' bir unsurdur.
Tabloda bu madde 'Statik' olarak işaretlendiği için ilk hata tespit edilmiştir.
3
IV numaralı maddeyi değerlendirme
Kıtaların birbirine yaklaştığı kavşak noktası, Türkiye'nin dünya üzerindeki matematiksel ve özel konumunun (fiziki coğrafya) bir sonucudur ve bu konum insan müdahalesiyle kısa sürede değişmez. Bu nedenle 'Statik' bir unsurdur.
Tabloda bu madde 'Dinamik' olarak işaretlendiği için ikinci hata tespit edilmiştir.

Key Concept

Jeopolitik Konumu Belirleyen Statik ve Dinamik Unsurlar

Hints

1
Fiziki haritaya baktığınızda gördüğünüz özellikler genellikle statiktir.
2
Bir özelliğin 'dinamik' olması için, o özelliğin 50 veya 100 yıl içinde politika veya ekonomiyle değişip değişemeyeceğini düşünün.
3
Ekonomik veriler ve siyasi ittifaklar değişkendir; ancak kıtaların yeri ve boğazların varlığı sabittir.

Practice More

Türkiye'nin 'Mavi Vatan' doktrininin statik unsurlar (deniz yetki alanları) ve dinamik unsurlar (askeri güç kapasitesi) arasındaki dengesini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question