Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Ulaşım Sistemleri

Türkiye'de ulaşım ağlarının uzanışı ve gelişimi üzerinde yer şekillerinin, özellikle de dağ sıralarının uzanış doğrultusunun belirleyici bir etkisi vardır. Bu durum, bölgeler arasındaki ekonomik etkileşimi ve yol yapım maliyetlerini doğrudan etkilemektedir. Türkiye'nin yer şekli özellikleri ve ulaşım sistemleri arasındaki bu ilişki göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğru bir yargıdır?

  1. Karadeniz ve Akdeniz kıyı kuşaklarında dağların kıyıya paralel uzanması, iç kesimlerle olan ulaşımda geçitlerin ve tünellerin stratejik önemini artırmıştır.Answer
  2. B
    Ege Bölgesi'nde dağların denize dik uzanması, kıyı ile iç kesimler arasındaki ulaşım maliyetlerinin Doğu Karadeniz Bölümü'nden daha yüksek olmasına yol açmıştır.
  3. C
    Türkiye'nin ortalama yükseltisinin fazla olması, demir yolu ağının kara yolu ağına göre daha hızlı ve düşük maliyetle her yöne yayılmasını sağlamıştır.
  4. D
    Marmara Bölgesi'ndeki yükseltinin az olması, bölgedeki ulaşım hatlarının sadece doğu-batı doğrultusunda sınırlı kalmasına neden olmuştur.
  5. E
    Toros Dağları'nın Akdeniz kıyısı boyunca uzanması, bölgedeki limanların art bölgesinin (hinterland) İç Anadolu'ya doğru çok geniş bir alana yayılmasını kolaylaştırmıştır.

Answer

Karadeniz ve Akdeniz kıyı kuşaklarında dağların kıyıya paralel uzanması, iç kesimlerle olan ulaşımda geçitlerin ve tünellerin stratejik önemini artırmıştır.
Doğru ifade, Karadeniz ve Akdeniz bölgelerindeki dağ uzanışının ulaşım üzerindeki etkisini belirtir. Bu bölgelerde dağlar kıyıya paralel (boyuna kıyı tipi) uzandığı için deniz etkisi iç kesimlere giremez ve ulaşım ancak Zigana, Kop, Gülek, Sertavul gibi geçitlerle veya yeni yapılan tünellerle sağlanabilir. Bu durum bu yapıların önemini artırır.

Step-by-Step Solution

1
Türkiye'deki dağların uzanış yönünü analiz edin.
Dağlar genel olarak doğu-batı yönünde uzanır; Karadeniz ve Akdeniz'de kıyıya paraleldir.
Ulaşım hatlarının önündeki en büyük doğal engel dağ sıralarıdır.
2
Kıyı ile iç kesim arasındaki bağlantı yollarını değerlendirin.
Karadeniz ve Akdeniz'de kıyı ile iç kesim arasında ulaşım sağlamak için dağların üzerinden veya içinden geçilmesi gerekir.
Paralel uzanış, doğal bir duvar etkisi yaratarak geçit ihtiyacını doğurur.
3
Mühendislik ve maliyet etkisini belirleyin.
Engebeli arazide yol yapımı tünel ve viyadük gerektirdiği için maliyet artar.
Eğimin fazla olması ve yükselti farkları modern ulaşım projelerini zorunlu kılar.

Key Concept

Hinterland ve Topografik Engel İlişkisi

Hints

1
Türkiye'de dağların kuzey ve güney kıyılarında nasıl uzandığını hatırlayın.
2
Dağlar kıyıya paralel olduğunda, deniz kıyısından içeriye gitmek için ne gibi yapılar (geçitler, tüneller) kullanılır?
3
Zigana, Kop ve Gülek gibi isimler size neyi çağrıştırıyor? Bu yapılar neden özellikle o bölgelerde yaygındır?

Practice More

Türkiye'deki önemli geçitlerin (Sertavul, Belen, Çubuk vb.) hangi şehirleri birbirine bağladığını çalışmak bu konuyu pekiştirecektir.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question