Question

Difficulty: HardLozan Barış Antlaşması

2424 Temmuz 19231923 tarihinde imzalanan Lozan Barış Antlaşması'nda, Osmanlı Devleti'nden kalan borçların tasfiyesi sürecinde alacaklı devletler (özellikle Fransa) borçların altın üzerinden ödenmesini talep ederken Türk heyeti, borçların kağıt para üzerinden ödenmesini savunmuştur. Konferans sürecinde en sert tartışmaların yaşandığı bu konunun, imzalanan antlaşma metnindeki nihai sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Borçların altın üzerinden ödenmesi kesin hükme bağlanmıştır.
  2. B
    Borçların sadece Fransız frangı üzerinden ödenmesi kararlaştırılmıştır.
  3. Antlaşma metninde ödeme yapılacak para birimi belirtilmemiş, bu konu belirsiz bırakılmıştır.Answer
  4. D
    Tüm borçların tek seferde ve Türk lirası olarak ödenmesi hüküm altına alınmıştır.
  5. E
    Borçların ödenmesinde İngiliz sterlini temel ölçüt olarak kabul edilmiştir.

Answer

Antlaşma metninde ödeme yapılacak para birimi belirtilmemiş, bu konu belirsiz bırakılmıştır.
Lozan Barış Konferansı'nda taraflar ödeme yapılacak para birimi (altın veya kağıt para) üzerinde anlaşmaya varamamışlardır. Bu nedenle, antlaşma metninde borçların paylaştırılması hükme bağlanırken ödeme yapılacak para birimi belirtilmemiş, konu ucu açık bırakılmıştır. Bu durum, tam bağımsızlık ilkesi doğrultusunda Türkiye'nin ilerleyen yıllarda daha esnek ödeme koşulları için masaya oturmasını sağlamıştır.

Step-by-Step Solution

1
Lozan'daki borçlar tartışmasını analiz etme
İtilaf Devletleri altın üzerinden, Türkiye ise kağıt para (Frank/Lira) üzerinden ödeme yapmak istemiştir.
Para birimi, ödenecek miktarın gerçek değerini (devalüasyon riski vb.) doğrudan etkilediği için hayati bir önem taşımaktaydı.
2
Antlaşma maddelerini inceleme
Lozan Antlaşması'nın ilgili maddelerinde borçların Osmanlı'dan ayrılan devletlere nasıl paylaştırılacağı (19121912-19131913 gelirleri esas alınarak) yazılmış ancak para birimi ifadesine yer verilmemiştir.
Taraflar bu konuda ortak bir paydada buluşamadığı için diplomasi gereği konu metinde belirsiz bırakılarak geçiştirilmiştir.
3
Konunun tarihsel gelişimini takip etme
Bu belirsizlik Lozan sonrasında Türkiye ile alacaklılar arasında yeni krizlere yol açmış ve ancak 19281928 ile 19331933 yıllarındaki düzenlemelerle çözülebilmiştir.
Antlaşma metnindeki boşluk, Türkiye'nin ileride kağıt para üzerinden ödeme yapma tezini savunmasına zemin hazırlamıştır.

Key Concept

Lozan'da Borçlar ve Para Birimi İhtilafı

Hints

1
Lozan'da her konu bir çözüme ulaşmamış, bazıları ertelenmiş veya metinde belirsiz bırakılmıştır.
2
Para birimi konusu o kadar büyük bir kriz yaratmıştır ki taraflar masadan kalkma noktasına gelmiş, sonunda orta yol olarak 'sessiz kalmak' seçilmiştir.
3
Borçların 19281928 ve 19331933 yıllarında tekrar gündeme gelmesinin temel sebebi, Lozan metninde ödeme birimi ve takvimiyle ilgili boşluklar olmasıdır.

Practice More

Borçlar konusunun Lozan sonrasında 19291929 Dünya Ekonomik Buhranı ile nasıl bir çıkmaza girdiğini ve Hoover Moratoryumu'nun bu süreçteki rolünü inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question