Question

Difficulty: Medium1961 Anayasası

19611961 Anayasası, 19241924 Anayasası'nın "meclis üstünlüğü" ve "çoğunlukçu demokrasi" anlayışına karşı; "iktidarın sınırlandırılması" ve "hukukun üstünlüğü" ilkelerini benimsemiştir. Bu doğrultuda yapılan bazı temel değişiklikler aşağıdaki tabloda özetlenmiştir:

Özellik19241924 Anayasası19611961 Anayasası
Yasama Organı YapısıTek Meclisli (TBMMTBMM)Çift Meclisli (TBMMTBMM ve X)
Kanunların Anayasaya UygunluğuMeclis Denetimi (Siyasi)Yargısal Denetim (Y)
Devletin Temel NitelikleriLaiklik, MilliyetçilikSosyal Devlet, Hukuk Devleti

Tabloda X ve Y ile gösterilen yerlere getirilmesi gereken kurumlar aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. X: Cumhuriyet Senatosu; Y: Anayasa MahkemesiAnswer
  2. B
    X: Danışma Meclisi; Y: Devlet Denetleme Kurulu
  3. C
    X: Millet Meclisi; Y: Yargıtay
  4. D
    X: Cumhuriyet Senatosu; Y: Hakimler ve Savcılar Kurulu
  5. E
    X: Ayan Meclisi; Y: Şura-yı Devlet

Answer

X yerine Cumhuriyet Senatosu, Y yerine ise Anayasa Mahkemesi gelmelidir.
Cumhuriyet Senatosu ve Anayasa Mahkemesi, 19611961 Anayasası'nın "denge ve denetleme" mekanizmalarının en önemli iki ayağıdır. Yasama yetkisinin iki meclis arasında paylaşılması (Bikameralizm) ve kanunların yargısal denetime tabi tutulması, çoğunlukçu modelden çoğulcu modele geçişin kanıtıdır.

Step-by-Step Solution

1
19611961 Anayasası'nın yasama yapısındaki değişikliği belirle.
Yasama, Millet Meclisi ve Cumhuriyet Senatosu olmak üzere iki meclisli hale gelmiştir. Bu nedenle X = Cumhuriyet Senatosu.
Meclis üstünlüğünü dengelemek için çift meclisli sistem benimsenmiştir.
2
19611961 Anayasası'nın getirdiği yargısal denetim mekanizmasını tanımla.
Kanunların anayasaya uygunluğunu denetlemek üzere Türk hukuk tarihinde ilk kez Anayasa Mahkemesi kurulmuştur. Bu nedenle Y = Anayasa Mahkemesi.
Hukuk devleti ilkesini güvence altına almak için siyasi denetim yerine yargısal denetim getirilmiştir.
3
Elde edilen verileri seçeneklerle karşılaştır.
Cumhuriyet Senatosu ve Anayasa Mahkemesi ikilisi doğru eşleşmedir.
Diğer seçeneklerdeki kurumlar ya farklı dönemlere aittir ya da görev tanımları tabloya uygun değildir.

Key Concept

1961 Anayasası'nın Getirdiği Kurumsal Yenilikler

Hints

1
19611961 Anayasası'nın en büyük amacı, meclisin sınırsız gücünü dengelemek için ikinci bir meclis ve bir yüksek mahkeme kurmaktı.
2
İkinci meclisin adı, o dönemde "Cumhuriyet" sıfatıyla anılıyordu ve kanunları denetleyen mahkeme günümüzde de aynı görevi yapmaktadır.
3
Cevap, Türk parlamentosunun o dönemdeki iki kanadından biri olan Senato ve kanunları iptal etme yetkisine sahip olan Anayasa Mahkemesi'dir.

Practice More

1961 Anayasası'nda 1971-1973 yıllarında yapılan değişikliklerle yürütmenin nasıl güçlendirildiğini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question