İtalya'nın 1911 yılında Trablusgarp'ı işgal etmesi üzerine Osmanlı Devleti, bölgeye karadan ordu gönderememiş (Mısır'ın İngiliz işgalinde olması sebebiyle), donanma ise yetersiz olduğu için denizden müdahale edememiştir. Bu durum üzerine Mustafa Kemal (Şerif Takma Adıyla), Enver Bey ve arkadaşları bölgeye gizlice giderek yerel halkı İtalyanlara karşı örgütlemiş ve Derne, Tobruk, Bingazi gibi bölgelerde önemli başarılar elde etmişlerdir. Ancak Balkan Savaşları'nın başlaması Osmanlı Devleti'ni barışa zorlamış ve 1912 yılında Uşi Antlaşması imzalanmıştır.
Bu süreç ve Uşi Antlaşması'nın hükümleri dikkate alındığında, aşağıdaki çıkarımlardan hangisine ulaşılamaz?
- AOsmanlı Devleti'nin Kuzey Afrika'daki üç kıtaya yayılmış olma özelliği siyasi bakımdan sona ermiştir.
- BMustafa Kemal, sömürgeciliğe karşı ilk askeri tecrübesini ve başarısını bu savaşta kazanmıştır.
- Hilafet makamı, kaybedilen bölge halkıyla kültürel bağların korunması amacıyla ilk kez bu antlaşma metninde siyasi bir araç olarak kullanılmıştır.Answer
- DOn İki Ada'nın geçici olarak İtalya'ya bırakılması, Ege Denizi'ndeki Yunan tehdidine karşı başvurulan konjonktürel bir diplomasi hamlesidir.
- Eİtalya, Osmanlı Devleti'nin içinde bulunduğu iç ve dış sorunlardan yararlanarak emperyalist hedeflerine ulaşmıştır.
Answer
Hilafet makamının dini ve siyasi gücünün, kaybedilen bir toprağın halkıyla bağları koparmamak adına ilk kez kullanıldığı bilgisi yanlıştır; bu uygulama ilk kez 1774 Küçük Kaynarca Antlaşması'nda Kırım halkı için yapılmıştır.
Hilafet makamının dış politikada bir koz olarak kullanılması pratiği ilk kez 1774 yılında imzalanan Küçük Kaynarca Antlaşması ile Kırım'ın bağımsızlığı sürecinde gerçekleşmiştir. Uşi Antlaşması'nda Trablusgarp halkı için benzer bir madde konulmuş olsa da bu uygulama 'ilk' değildir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Osmanlı Devleti'nin Hilafet Makamını Diplomasi Aracı Olarak Kullanma Tarihçesi