Question

Difficulty: Very hardBalkan Antantı

19341934 yılında Atina'da Türkiye, Yunanistan, Romanya ve Yugoslavya arasında imzalanan Balkan Antantı, bölgede statükoyu koruma ve sınır güvenliğini sağlama amacı taşıyan 'statükocu' bir ittifaktır. Ancak paktın imzalanması sürecinde ve sonrasında yaşanan gelişmeler, bu ittifakın bir 'kolektif savunma örgütü' olarak işlevselliğini ciddi ölçüde kısıtlamıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Balkan Antantı'nın bölgesel bir güvenlik kuşağı oluşturma gücünü sınırlayan ve paktın askeri yükümlülüklerinin kapsamını daraltan en temel hukuki/siyasi faktördür?

  1. Paktın yalnızca Balkanlı bir saldırgana karşı karşılıklı yardımı öngörmesi ve bir 'Büyük Güç'ün saldırısı durumunda yardımlaşma yükümlülüğü getirmemesi.Answer
  2. B
    Türkiye'nin, paktın Batı Trakya sınırlarının korunmasını kapsamadığına dair ısrarcı bir diplomatik şerh düşmesi.
  3. C
    Milletler Cemiyeti'nin, bölgesel paktların 'silahsızlanma ilkelerine' aykırı olduğunu belirterek antantı hukuken geçersiz ilan etmesi.
  4. D
    Arnavutluk'un paktın kurucu üyesi olmasına rağmen, İtalya'nın baskısıyla imzadan hemen önce antanttan çekilmesi.
  5. E
    Antantın yalnızca 'ekonomik gümrük birliği' hedeflemesi ve askeri bir savunma maddesi içermemesi.

Answer

Paktın yalnızca Balkanlı bir saldırgana karşı karşılıklı yardımı öngörmesi ve bir 'Büyük Güç'ün saldırısı durumunda yardımlaşma yükümlülüğü getirmemesi.
Balkan Antantı, imzacı devletlerin yalnızca 'Balkanlı' bir komşudan (özellikle Bulgaristan) gelecek saldırılara karşı birbirini savunmasını öngörüyordu. Pakt metnine eklenen protokoller ve özellikle Yunanistan'ın koyduğu çekince, bir Büyük Güç'ün (İtalya veya Almanya) saldırısını 'yardım yükümlülüğü' dışında bırakmıştır. Bu durum, paktın caydırıcılığını yerel bir seviyeye indirgemiş ve İkinci Dünya Savaşı tehlikesi karşısında paktın dağılmasına neden olmuştur.

Step-by-Step Solution

1
19301930'lu yılların genel siyasi havasını analiz etmek.
İtalya ve Almanya'nın yayılmacı (revizyonist) politikalarının Balkanlar'da büyük bir güvenlik tehdidi oluşturduğu saptandı.
Balkan Antantı'nın hangi tehlikeye karşı kurulduğunu anlamak için revizyonizm kavramını bilmek gerekir.
2
Paktın üye yapısını ve kapsamını incelemek.
Türkiye, Yunanistan, Yugoslavya ve Romanya'nın statükoyu (mevcut durumu) korumak için birleştiği görüldü.
Paktın üyeleri arasındaki uyumu ve ortak amacı belirlemek önemlidir.
3
Paktın 'Ek Protokol' ve 'Yunan Şerhi' gibi sınırlayıcı unsurlarını değerlendirmek.
Paktın yalnızca 'Balkanlı bir saldırgan' durumunda (örneğin Bulgaristan'ın saldırısı) devreye gireceği, bir Büyük Güç'ün (İtalya) saldırısında üyelerin birbirine yardım etme zorunluluğu olmadığı sonucuna varıldı.
Bu detay, paktın neden İkinci Dünya Savaşı öncesinde etkili bir koruma sağlayamadığını açıklayan kilit bilgidir.

Key Concept

Balkan Antantı'nın Bölgesel Sınırları ve Büyük Güçlere Karşı Etkisizliği

Hints

1
Balkan Antantı'na katılan devletlerin (T-G-Y-R) temel korkusunun Bulgaristan'ın yayılmacılığı olduğunu hatırlayın.
2
Paktın bir 'Büyük Güç' (İtalya gibi) karşısında üyelere bir savaş yükümlülüğü getirip getirmediğini sorgulayın.
3
Özellikle Yunanistan'ın, paktın kendisini İtalya ile bir savaşa sürüklemesini engellemek için koyduğu şerhi göz önüne getirin.

Practice More

Balkan Antantı ile Sadabat Paktı'nı üye ülkeler ve tehdit algıları (Batı sınırı vs. Doğu sınırı) açısından karşılaştıran bir çalışma yapabilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question