Question

Difficulty: Very hardTBMM Bilgi Edinme ve Denetim Yolları

19821982 Anayasası’nın güncel hükümleri ve parlamento hukuku ilkeleri çerçevesinde, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin (TBMM) bilgi edinme ve denetim yolları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Meclis soruşturması önergesinin verilebilmesi için üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunun (360360 milletvekili) yazılı teklifi gerekir ve soruşturma açılmasına karar verilmesi halinde komisyon üyeleri kura ile belirlenir.
  2. Meclis araştırması yoluyla belli bir konuda bilgi edinilebilmesi için komisyon kurulması mümkün olup; Devlet sırları ve ticari sırlar bu denetim yolunun kapsamı dışındayken, yargı yetkisinin kullanılmasına ilişkin konularda da araştırma yapılamaz.Answer
  3. C
    Yazılı soru önergeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları veya bakanlar tarafından TBMM Başkanlığına sunulduğu tarihten itibaren en geç on beş gün içinde cevaplandırılmak zorundadır; aksi halde ilgili kişi hakkında gensoru süreci başlar.
  4. D
    Genel görüşme açılmasına karar verilebilmesi için Genel Kurulda üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunun (360360 milletvekili) gizli oyu aranırken, bu görüşmelerde yürütme adına sadece Cumhurbaşkanı konuşma yapabilir.
  5. E
    Meclis soruşturması sonucunda Yüce Divan'a sevk edilen bir bakanın görevi, Yüce Divan tarafından mahkûmiyet kararı verildiği anda sona erer; sevk kararı tek başına bakanlık sıfatını etkilemez.

Answer

Meclis araştırması, Devlet sırları ve ticari sırlar hariç her konuda bilgi edinilmesini sağlar ve yargı yetkisinin kullanıldığı alanlarda yapılamaz.
Doğru ifade, Meclis araştırmasının hem İçtüzük'ten kaynaklanan (ticari/Devlet sırrı) hem de Anayasa'dan kaynaklanan (yargı bağımsızlığı) sınırlarını doğru bir şekilde bir araya getirmektedir. Meclis araştırması yoluyla her türlü bilgiye erişilemeyeceği ve yargısal sürece müdahale edilemeyeceği ilkesi, parlamento hukukunun en kritik ve 'eleme' niteliğindeki bilgilerinden biridir.

Step-by-Step Solution

1
TBMM bilgi edinme ve denetim yollarının kapsamını analiz et.
Meclis Araştırması, Genel Görüşme, Meclis Soruşturması ve Yazılı Soru olmak üzere dört yöntem belirlendi.
Yöntemlerin sınırlarını ve usullerini ayırt etmek için temel tanımların yapılması gerekir.
2
Meclis araştırmasının yasal sınırlarını değerlendir.
TBMM İçtüzüğü Madde 104104 uyarınca Devlet sırları ve ticari sırların kapsam dışı olduğu teyit edildi.
Araştırma yolunun mutlak bir bilgi edinme hakkı vermediğini, belirli gizlilik dereceli konularla sınırlandığını anlamak gerekir.
3
Anayasa'nın 138138. maddesinin denetim yolları üzerindeki etkisini incele.
Görülmekte olan bir dava hakkında yargı yetkisinin kullanılmasıyla ilgili denetim yollarının (soru, görüşme vb.) işletilemeyeceği belirlendi.
Kuvvetler ayrılığı ve yargı bağımsızlığı gereği yasamanın yargı sürecine müdahalesinin sınırını saptamak önemlidir.
4
Diğer seçeneklerdeki sayısal ve usul hatalarını ele.
Meclis soruşturması önerge sayısının 301301 olduğu, Yüce Divan sevkinde görevin derhal sona erdiği ve gensorunun kaldırıldığı doğrulandı.
20172017 Anayasa değişikliklerinin getirdiği güncel teknik detayları teyit etmek hata yapmayı önler.

Key Concept

TBMM Denetim Yollarının Maddi ve Şekli Sınırları

Practice More

Meclis soruşturması komisyonunun üye seçimi usulünü ve kura çekiminin detaylarını inceleyerek bu konudaki bilginizi derinleştirebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question