Anayasa hukukunda, mevcut bir anayasal düzenin bir devrim, darbe, iç savaş veya sömürgeden kurtulma gibi nedenlerle hukuken sona ermesinin ardından, yeni bir anayasa yapma yetkisini kullanan iktidara "asli kurucu iktidar" denir. Bu iktidar tipi, hukuk boşluğu ortamında ortaya çıkması ve yeni bir hukuk düzeni inşa etmesiyle karakterize edilir.
Buna göre asli kurucu iktidarın hukuki niteliği ve yetkileriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Hukuk dışı ve sınırsız bir iktidardır; yetki kullanımı bakımından önceki düzene ait herhangi bir pozitif hukuk kuralıyla bağlanamaz.Answer
- BMevcut anayasanın değiştirilemez maddelerine ve anayasa değişikliği için öngörülen nitelikli çoğunluk usullerine uymak zorundadır.
- CSadece devletin temel organlarını ve hak ve özgürlükleri ana hatlarıyla belirleyen çerçeve anayasalar hazırlamakla sınırlı bir yetkiye sahiptir.
- DHukuki meşruiyetini halkın oylarıyla seçilmiş bir parlamentonun anayasayı değiştirme yetkisinden alan sınırlı bir iktidardır.
- EUluslararası hukuk normları gereği, sadece demokratik yöntemlerle ve seçimle iş başına gelen kurucu meclisler aracılığıyla kullanılabilir.
Answer
Asli kurucu iktidar, hukuk dışı ve sınırsız bir iktidardır; yetki kullanımı bakımından önceki düzene ait herhangi bir pozitif hukuk kuralıyla bağlanamaz.
Asli kurucu iktidar, hukuki bir sürekliliğin kesintiye uğradığı dönemlerde (darbe, devrim vb.) ortaya çıkar. Bu iktidar, kendisinden önce var olan hukuk düzenini tanımadığı ve yeni bir düzen kurma amacı taşıdığı için hiçbir anayasal kural veya yasayla sınırlandırılamaz. Bu niteliği gereği 'sınırsız' ve 'hukuk dışı' olarak tanımlanır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Asli Kurucu İktidarın Sınırsızlığı ve Hukuk Dışılığı
Hints
1
Asli kurucu iktidarın, 'eski bir anayasayı mı değiştirdiğini' yoksa 'yok olan bir anayasanın yerine yenisini mi yaptığını' düşünün.
2
Bir devrimden sonra yeni gelenlerin, devirdikleri yönetimin kurallarına uyup uymayacağını değerlendirin.
3
Asli kurucu iktidar 'hukuk boşluğunda' ortaya çıkar; yani onu bağlayacak bir pozitif hukuk metni kalmamıştır.
Practice More
Tali kurucu iktidarın hukuki ve maddi sınırlarını (değiştirme yasağı, süre yasağı vb.) inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s