Examkin

Question

Difficulty: HardTürkiye'de Sanayi

Türkiye'de sanayi tesislerinin kuruluş yeri belirlenirken ham maddeye yakınlık, enerji kaynağına yakınlık, ulaşım ve pazarlama olanakları gibi farklı kriterler göz önünde bulundurulur. Örneğin; Elazığ'da bulunan ferro-krom tesisi ham maddeye (Guleman yatakları) yakınlığı nedeniyle orada kurulmuşken, Antalya'daki ferro-krom tesisinin yer seçiminde Muğla'dan gelen cevherin liman üzerinden pazarlanabilmesi ve dış ticaret avantajları (ulaşım) etkili olmuştur.

Buna göre, aşağıda verilen sanayi tesislerinden hangisinin yer seçiminde etkili olan temel faktör, Antalya'daki ferro-krom tesisinin kuruluş gerekçesiyle benzerlik gösterir?

  1. A
    Batman Petrol Rafinerisi
  2. Samsun Bakır İşletmeleriAnswer
  3. C
    Seydişehir Alüminyum Fabrikası
  4. D
    Murgul Bakır Fabrikası
  5. E
    Kastamonu - Küre Bakır İşletmeleri

Answer

Samsun Bakır İşletmeleri
Doğru seçenek olan Samsun Bakır İşletmeleri'nin bulunduğu alanda bakır madeni rezervi bulunmamaktadır. Kastamonu (Küre) ve Artvin'den (Murgul) çıkarılan bakır madeni, deniz yolu ve gelişmiş art bölge (hinterland) ulaşımı sayesinde Samsun'a getirilerek işlenmektedir. Bu durum, ham maddenin çıkarıldığı yer olan Muğla yerine, liman avantajı nedeniyle Antalya'da kurulan ferro-krom tesisinin kuruluş mantığıyla aynıdır.

Step-by-Step Solution

1
Öncüldeki örneği analiz et
Elazığ'daki tesis ham maddeye (kaynağa) yakın, Antalya'daki tesis ise ham madde dışarıdan gelmesine rağmen liman (ulaşım) avantajı nedeniyle kurulmuştur.
Soru, 'ham madde kaynağı olmayan ancak ulaşım avantajı ile sanayileşen' bir merkez bulmamızı istemektedir.
2
Seçeneklerdeki tesislerin yer seçim gerekçelerini değerlendir
Batman (Petrol), Murgul (Bakır), Küre (Bakır) ve Seydişehir (Alüminyum) tesislerinin tamamı ham madde yataklarına yakın konumda kurulmuştur.
Bu tesisler taşıma maliyetini düşürmek için maden yatağının yanına inşa edilmiştir.
3
Eşleşen tesisi tespit et
Samsun'da bakır yatağı yoktur; ancak Kastamonu ve Artvin'den gelen cevherler liman ve demir yolu avantajı nedeniyle Samsun'da işlenmektedir.
Bu durum Antalya'daki ferro-krom tesisinin mantığı ile (Muğla'dan gelen cevherin Antalya limanında işlenmesi) birebir örtüşmektedir.

Key Concept

Sanayide Kuruluş Yeri Faktörleri: Ulaşım ve Liman Avantajı

Hints

1
Antalya'da krom çıkarılmadığı halde fabrika kurulması, dış ticaret ve liman imkanlarıyla ilgilidir.
2
Benzer şekilde, Karadeniz'in en gelişmiş limanına sahip olan Samsun'da maden yatağı olmamasına rağmen hangi ağır sanayi tesisinin olduğunu düşünün.
3
Küre ve Murgul bakırın ham maddesinin olduğu yerlerdir; Samsun ise bu ham maddenin ulaşım imkanlarıyla taşınıp işlendiği merkezdir.

Practice More

İskenderun Demir-Çelik ve Ereğli Demir-Çelik fabrikalarının kuruluş yeri nedenlerini karşılaştıran sorulara göz atabilirsiniz.

Alternative Method

Tesisleri 'Ham Maddeye Yakınlık' ve 'Ulaşım/Pazar' olarak ikiye ayırın. Batman, Murgul, Küre ve Seydişehir birinci gruba girerken; Samsun ve Antalya ikinci gruba girer.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Türkiye'de Sanayi

More questions from this topic