Question

Difficulty: HardYürütmenin Düzenleyici İşlemleri (CBK ve Yönetmelik)

1982 Anayasası’na göre, yürütmenin düzenleyici işlemlerinden biri olan Cumhurbaşkanlığı kararnameleri (CBK) ile kanunlar arasındaki hiyerarşik ilişki ve uygulama esasları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Anayasa’da münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz.
  2. B
    Kanunlarda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz.
  3. Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunlarda farklı hükümler bulunması hâlinde, sonraki tarihli olması şartıyla kararname hükümleri esas alınır.Answer
  4. D
    Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda kanun çıkarması durumunda, mevcut Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz hâle gelir.
  5. E
    Anayasa'nın ikinci kısmının birinci ve ikinci bölümlerinde yer alan temel haklar ve kişi hakları olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle düzenlenemez.

Answer

Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunlarda farklı hükümler bulunması hâlinde, tarihine bakılmaksızın kanun hükümleri esas alınır.
Anayasa’nın 104. maddesine göre, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunlarda farklı hükümler bulunması hâlinde kanun hükümleri uygulanır. Bu kural, hukuk devletinin bir gereği olarak yasama organının (TBMM) yürütme organı karşısındaki üstünlüğünü simgeler. Dolayısıyla 'sonraki tarihli olması şartıyla kararnamenin uygulanacağı' yönündeki ifade anayasal düzenlemeye aykırıdır; kanun her zaman önceliklidir.

Step-by-Step Solution

1
CBK'nın anayasal dayanağını ve sınırlarını belirle.
1982 Anayasası'nın 104. maddesine göre Cumhurbaşkanlığı kararnameleri yürütme yetkisine ilişkin konularda çıkarılır.
CBK'nın hukuk sistemindeki yerini ve hangi durumlarda çıkarılabileceğini anlamak için bu temel şartın bilinmesi gerekir.
2
CBK ile kanunların çatışması durumunda uygulanacak anayasal kuralı incele.
Anayasa madde 104/17: 'Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunlarda farklı hükümler bulunması hâlinde, kanun hükümleri uygulanır.'
Normlar hiyerarşisinde kanunun CBK'ya karşı mutlak üstünlüğü anayasal bir güvencedir.
3
Tarihsel öncelik (Lex Posterior) kuralının bu çatışmada geçerli olup olmadığını analiz et.
Kanun her durumda CBK'dan üstündür; dolayısıyla sonraki tarihli bir CBK, önceki tarihli bir kanunu geçersiz kılamaz.
Yanlış seçenekteki 'sonraki tarihli olması şartıyla' ifadesi, hukuk hiyerarşisindeki bu özel istisnayı test etmektedir.

Key Concept

Kanunların Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine Üstünlüğü İlkesi

Hints

1
Kanun ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi çatışırsa hangisinin sözü geçer?
2
Normalde hukukta 'sonraki tarihli düzenleme uygulanır' kuralı vardır ancak bu kural sadece aynı seviyedeki normlar (örneğin iki ayrı kanun) için geçerlidir.
3
Anayasa 104. maddeye göre kanun her zaman CBK'dan üstündür; tarihin hiçbir önemi yoktur.

Practice More

Olağanüstü Hal (OHAL) döneminde çıkarılan CBK'ların bu kısıtlamalara tabi olup olmadığını ve yargısal denetim farklarını inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question