Question

Difficulty: MediumMilletvekilliğinin Kazanılması ve Yemin

1982 Anayasası ve Türk parlamento hukuku ilkeleri uyarınca, milletvekili genel seçimlerinde bir seçim çevresinden milletvekili seçilen ve İl Seçim Kurulundan tutanağını (mazbatasını) alan ancak henüz TBMM Genel Kurulunda ant içmemiş (yemin etmemiş) bir kişinin hukuki durumuyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Milletvekilliği sıfatını ve unvanını resmen kazanmıştır.
  2. B
    Yasama dokunulmazlığı korumasından yararlanmaya başlar.
  3. TBMM Genel Kurulundaki görüşmelere katılarak kanun teklifleri için oy kullanabilir.Answer
  4. D
    Milletvekilliği ile bağdaşmayan bir görevde bulunma yasağı (yükümlülüğü) başlamıştır.
  5. E
    Milletvekilliğine bağlı mali ve özlük haklarından yararlanma hakkı doğmuştur.

Answer

Milletvekili seçilen kişi ant içmeden önce Meclis çalışmalarına katılamaz ve oy kullanamaz; çünkü ant içme 'görevin ifası' (yetkilerin kullanılması) için zorunlu bir şarttır.
1982 Anayasası'nın 81. maddesi uyarınca, milletvekilleri TBMM'ye katıldıklarında ant içmek zorundadırlar ve ant içmedikçe göreve başlayamazlar. Göreve başlama; Meclis çalışmalarına katılma, oy kullanma ve yasama faaliyetlerini yürütme anlamına gelir. Dolayısıyla mazbatasını almış olsa dahi ant içmemiş bir kişi henüz bu yetkileri kullanamaz.

Step-by-Step Solution

1
Milletvekilliği sıfatının kazanılma anını belirleme
İl Seçim Kurulundan mazbatanın (tutanak) alınmasıyla 'iktisap' (kazanma) gerçekleşir.
Sıfatın kazanılması seçilme iradesinin resmi bir belgeyle somutlaşmasına bağlıdır.
2
Yasama görevine başlama (ifa) şartını inceleme
TBMM Genel Kurulunda ant içilmesiyle (yemin) 'ifa' (görevi yerine getirme) süreci başlar.
Anayasa madde 81'e göre milletvekilleri ant içmedikçe göreve başlayamazlar.
3
Hangi hakların hangi aşamaya bağlı olduğunu analiz etme
Unvan, dokunulmazlık ve bağdaşmazlık mazbatayla; oy kullanma ve yasama faaliyeti yeminle başlar.
Dokunulmazlık kişiyi korurken, oy kullanma kamu gücünün fiilen kullanılmasıdır.

Key Concept

İktisap (Kazanma) ve İfa (Kullanma) Ayrımı

Hints

1
Milletvekilliği unvanını kazanmak ile Meclis'te görev yapmaya başlamak arasındaki hukuki ayrımı hatırlayın.
2
İl Seçim Kurulu tarafından verilen 'mazbata' ile TBMM Genel Kurulu'nda edilen 'yemin'in sonuçlarını karşılaştırın.
3
Ant içme (yemin), milletvekilliği sıfatını kazanmak için değil; sadece Meclis'te yasama görevlerini fiilen yerine getirmek (oy kullanmak, konuşma yapmak) için bir zorunluluktur.

Practice More

Milletvekilliğinin sona ermesi hallerinde (istifa, devamsızlık vb.) hangilerinin Genel Kurul kararı, hangilerinin ise kendiliğinden olduğunu inceleyin.

Alternative Method

Hangi hakkın bir 'koruma' (dokunulmazlık) veya 'unvan' (sıfat) olduğunu, hangisinin ise 'aktif bir yetki' (oy kullanma) olduğunu ayırt edin. Aktif yetkiler her zaman yemin şartına bağlıdır.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question