Question

Difficulty: Very hardGizli (Paylaşım) Antlaşmaları

I. Dünya Savaşı devam ederken Nisan 1917'de imzalanan Saint-Jean-de-Maurienne Antlaşması ile İzmir ve çevresi İtalya'nın payına bırakılmış; ancak bu antlaşmanın yürürlüğe girmesi İtilaf Bloku'nun diğer önemli bir üyesi olan Çarlık Rusyası'nın resmi onayına bağlanmıştır.

Rusya'da gerçekleşen Bolşevik İhtilali sonrasında yeni rejimin gizli antlaşmaları tanımayarak savaştan çekilmesi üzerine İngiltere ve Fransa, bahsi geçen antlaşmadaki 'Rusya'nın onayı' şartının yerine gelmediğini ileri sürmüşlerdir.

İngiltere ve Fransa'nın bu diplomatik ve hukuki gerekçeyi öne sürerek 1919 Paris Barış Konferansı'nda aldıkları ve Doğu Akdeniz'deki paylaşım dengelerini değiştiren karar aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Boğazlar bölgesinde oluşturulacak uluslararası idarenin denetim hakkının doğrudan İtalya'ya devredilmesi
  2. B
    Şerif Hüseyin ile mutabakata varılan bağımsız Arap krallığının sınırlarının Anadolu içlerine kadar genişletilmesi
  3. İzmir ve çevresinin işgal yetkisinin İtalya yerine Yunanistan'a verilerek sahadaki dengenin değiştirilmesiAnswer
  4. D
    Doğu Anadolu'da kurulması tasarlanan manda yönetimlerinin İtalyan himayesine bırakılması
  5. E
    Uşi Antlaşması ile İtalya'ya geçici olarak bırakılan On İki Ada'nın Osmanlı Devleti'ne iade edilmesi

Answer

İzmir ve çevresinin işgal yetkisinin İtalya yerine Yunanistan'a verilerek sahadaki dengenin değiştirilmesi
Nisan 1917'de imzalanan Saint-Jean-de-Maurienne Antlaşması ile İtalya'ya İzmir ve çevresi vadedilmişti; ancak bu antlaşma Çarlık Rusyası'nın onayına bağlı kılınmıştı. 1917'de Rusya'da gerçekleşen Bolşevik İhtilali nedeniyle bu onay resmiyet kazanmadı. İngiltere ve Fransa, 1919 Paris Barış Konferansı'nda bu durumu bahane ederek antlaşmanın hukuken geçersiz olduğunu ileri sürmüş ve Akdeniz'de güçlü bir İtalya istemedikleri için İzmir'i Yunanistan'ın işgal etmesine karar vermişlerdir.

Step-by-Step Solution

1
Saint-Jean-de-Maurienne Antlaşması'nın hukuki şartını analiz etme
Antlaşmanın yürürlüğe girmesi Çarlık Rusyası'nın resmi onayına bağlanmıştı.
İtilaf Devletleri arasındaki diplomatik protokol gereği toprak paylaşımındaki değişiklikler tüm müttefiklerin rızasını gerektiriyordu.
2
1917 Bolşevik İhtilali'nin antlaşma sürecine etkisini değerlendirme
Çarlık Rusyası yıkıldı, Bolşevikler savaştan çekildi ve antlaşmayı onaylamadı.
Yeni Sovyet yönetimi Çarlık döneminin tüm gizli antlaşmalarını ifşa edip reddetti.
3
İngiltere ve Fransa'nın bu hukuki boşluğu diplomatik olarak nasıl kullandığını belirleme
Onay şartı gerçekleşmediği gerekçesiyle antlaşma geçersiz sayıldı.
İngiltere, Doğu Akdeniz'de güçlü bir İtalya yerine kolay yönlendirebileceği bir Yunanistan görmek istiyordu.
4
1919 Paris Barış Konferansı kararını tespit etme
İzmir ve çevresinin işgali İtalya yerine Yunanistan'a devredildi.
Hukuki geçersizlik tezi öne sürülerek sahte nüfus raporları eşliğinde İzmir bölgesi Yunanistan'a tahsis edildi.

Key Concept

Saint-Jean-de-Maurienne Antlaşması'nın hukuki geçerlilik şartı ve Paris Barış Konferansı'nda İzmir'in Yunanistan'a bırakılması

Hints

1
İtalya ile İngiltere-Fransa arasında I. Dünya Savaşı sonrasında Batı Anadolu konusunda yaşanan çıkar çatışmasını hatırlayınız.
2
Saint-Jean-de-Maurienne Antlaşması'nın İtalya'ya verdiği en kritik bölge Ege kıyılarıydı (İzmir).
3
Paris Barış Konferansı'nda İtalya heyetinin konferansı terk etmesine yol açan ve İzmir'in sahte nüfus iddialarıyla başka bir devlete verilmesi kararını düşününüz.

Practice More

İtalya'nın Paris Barış Konferansı'nı terk etmesi ve Anadolu'daki Milli Mücadele sürecinde İtilaf Bloku içindeki ilk derin çatlağın doğuşunu inceleyen sorular çözülebilir.

Alternative Method

Gizli antlaşmalar kronolojisini (1915 Londra -> 1916 Sykes-Picot -> 1917 Saint-Jean-de-Maurienne) ve İtilaf Devletleri'nin Paris Barış Konferansı'nda İzmir'i İtalya'dan alıp Yunanistan'a verme gerekçesini sebep-sonuç ilişkisi kurarak çözebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question