Türkiye'de yer şekillerinin oluşum sürecinde dış kuvvetler içerisinde en az paya sahip olan unsur buzullardır. Ancak günümüzde Kaçkar, Erciyes ve Cilo gibi dağların zirvelerinde sirk gölleri, buzul vadileri ve moren yığınları gibi şekillere rastlanmaktadır. Türkiye'nin matematik konumu gereği deniz seviyesinde buzul şekillerine rastlanmazken, yüksek dağlık alanlarda bu izlerin görülmesi aşağıdakilerden hangisiyle en iyi açıklanır?
- AKuzey Yarım Küre'nin orta kuşağında yer alması
- BÜçüncü ve dördüncü jeolojik zamanlarda oluşmuş genç bir araziye sahip olması
- CDağların genellikle doğu-batı doğrultusunda uzanması
- Deniz seviyesinden itibaren ortalama yükseltisinin fazla olmasıAnswer
Answer
Türkiye'de yüksek zirvelerde buzul şekillerine rastlanmasının temel nedeni ortalama yükseltinin fazla olmasıdır.
Doğru cevap olan ortalama yükseltinin fazla olması, Türkiye'nin özel konumuyla ilgilidir. Türkiye'de sıcaklıklar enlem nedeniyle genellikle yüksektir, ancak yüksek dağlık alanlarda sıcaklıklar buzul oluşumuna yetecek kadar düşük seviyelere iner. Bu nedenle sirk, moren ve buzul vadisi gibi şekiller sadece yüksek zirvelerde görülür.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Türkiye'de buzulların şekillendirici etkisi yükseltiye (Özel Konum) bağlıdır; enlem (Matematik Konum) nedeniyle bu etki kısıtlıdır.
Hints
1
Türkiye'de buzulların kıyı bölgelerinde neden görülmediğini düşünün.
2
Buzullar soğuk iklimlerde oluşur. Türkiye sıcak bir kuşakta olmasına rağmen nerelerde hava her zaman soğuktur?
3
Buzulların varlığı enlemle (matematik konum) değil, yükseltiyle (özel konum) doğrudan ilişkilidir.
Practice More
Türkiye'de buzul aşınım ve birikim şekillerinin (Sirk, Moren, Hörgüç Kaya) isimlerini ve hangi dağlarda bulunduğunu harita üzerinde inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s