Question

Difficulty: HardBüyük Taarruz ve Başkomutanlık Meydan Muharebesi

Sakarya Meydan Muharebesi'nin ardından yaklaşık bir yıl süren hazırlık evresinde, Türk ordusunun kesin bir imha harekatı gerçekleştirebilmesi için lojistik eksikler tamamlanmış ve Mustafa Kemal Paşa'nın askeri liderliği TBMM tarafından 'Başkomutanlık' yetkisinin süresiz hale getirilmesiyle pekiştirilmiştir. 26 Ağustos 1922'de Kocatepe'den başlatılan Büyük Taarruz, 30 Ağustos'ta Dumlupınar'da kazanılan zaferle sonuçlanmış ve Mustafa Kemal Paşa'nın meşhur 'Ordular, ilk hedefiniz Akdeniz'dir. İleri!' emriyle Batı Anadolu düşman işgalinden temizlenmiştir.

Bu askeri harekatın stratejik gelişimi ve sonrasındaki diplomatik süreç dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu döneme ilişkin yanlış bir değerlendirmedir?

  1. A
    Büyük Taarruz'un kesin askeri zaferle sonuçlanması, İtilaf Devletleri arasındaki görüş ayrılıklarını derinleştirerek İngiltere'de Lloyd George hükümetinin istifasına yol açmıştır.
  2. B
    Mustafa Kemal Paşa'nın 'Akdeniz' olarak işaret ettiği hedef, dönemin terminolojisinde 'Adalar Denizi' olarak da bilinen bugünkü Ege kıyılarını kapsamaktadır.
  3. C
    Taarruz öncesinde ordunun lojistik ihtiyaçlarını karşılamak ve Tekalif-i Milliye emirlerinin uygulanmasını denetlemek amacıyla Başkomutanlık yetkisi meclis tarafından süresiz olarak uzatılmıştır.
  4. Kazanılan bu zafer sonucunda Misak-ı Milli sınırları içerisinde yer alan Musul ve Kerkük bölgeleri, düzenlenen takip harekatıyla askeri yolla kesin olarak ana vatana katılmıştır.Answer
  5. E
    Askeri harekatın diplomatik başarıyla taçlanması sonucunda imzalanan Mudanya Ateşkes Antlaşması ile Doğu Trakya, İstanbul ve Boğazlar bölgesi savaşılmadan TBMM idaresine bırakılmıştır.

Answer

Büyük Taarruz sonucunda Batı Anadolu düşmandan temizlenmiş olsa da, Misak-ı Milli hedefleri arasında yer alan Musul ve Kerkük askeri harekatla değil, sonraki yıllarda diplomatik süreçlerle ele alınmış ancak ana vatana katılamamıştır.
Büyük Taarruz ve sonrasındaki takip harekatı Batı Anadolu'yu (İzmir ve çevresi) kurtarmış, Mudanya Ateşkesi ile Doğu Trakya ve İstanbul savaşsız alınmıştır. Ancak Musul ve Kerkük, bu harekatın askeri menzili içinde yer almamış ve bu süreçte ana vatana katılamamıştır. Bu nedenle Musul'un askeri yolla kesin çözüldüğünü belirten ifade yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Askeri sonuçları değerlendirme
Batı Cephesi'ndeki Yunan işgali sona erdi, ancak Irak sınırı (Musul) harekat alanı dışındaydı.
Büyük Taarruz'un temel amacı Batı Anadolu'yu kurtarmaktı.
2
Siyasi sonuçları analiz etme
Mudanya Ateşkesi imzalandı, İtilaf blokunda (İngiltere) hükümet krizi çıktı.
Askeri zafer diplomatik masada TBMM'nin elini güçlendirdi.
3
Terim ve yetki kontrolü yapma
Akdeniz emrinin Ege'yi kastettiği ve Başkomutanlık yetkisinin süresiz uzatıldığı teyit edildi.
Tarihsel gerçekliklerle kavramsal bilgiyi eşleştirmek.

Key Concept

Büyük Taarruz'un Askeri ve Siyasi Sonuçları Ayrımı

Hints

1
Büyük Taarruz'un hangi coğrafi bölgede (cephede) gerçekleştiğini ve hangi sınırları kurtardığını düşünün.
2
Misak-ı Milli sınırları içinde olup da askeri yolla değil, yıllar sonra diplomatik yolla çözülen (veya çözülemeyen) yerleri hatırlayın.
3
Musul meselesinin Lozan Barış Antlaşması'nda çözülemeyerek sonraya bırakıldığını ve İngiltere ile yapılan ikili görüşmelere devredildiğini anımsayın.

Practice More

Büyük Taarruz sonrası imzalanan Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın maddelerini ve Lozan'da çözülemeyen konuları inceleyerek bilginizi pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question