Question

Difficulty: HardAsya Hun Devleti (Büyük Hun Devleti)

Asya Hun Devleti’nin M.O¨.58M.Ö. 58 yılında içine düştüğü ekonomik sıkıntılar ve iç karışıklıklar döneminde Hükümdar Ho-han-yeh; "Çin himayesine girersek ancak o zaman halkımız refah içinde yaşayabilir ve can güvenliğimiz olur." diyerek Kurultay'a Çin egemenliğini kabul etmeyi önermiştir. Buna karşılık kardeşi Çiçi; "Atalarımızdan devraldığımız töre budur ki; kuvvetimiz azalsa da istiklalimizi (bağımsızlığımızı) feda etmeyiz. Bu, ecdadımıza karşı bir hakaret ve Türk milletinin geleceği için bir utançtır." diyerek bu teklifi şiddetle reddetmiş ve devletin ikiye bölünmesi pahasına bağımsızlık mücadelesini sürdürmüştür.

Ho-han-yeh ve Çiçi arasındaki bu görüş ayrılığı ile Kurultay’daki tartışmalar dikkate alındığında, İslamiyet öncesi Türk devlet kültürü hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. Bağımsızlığın (Oksızlık), devletin varlık sebebi ve törenin korunması için her türlü maddi refahın üzerinde tutulduğuAnswer
  2. B
    Kurultay’ın sadece hükümdarın kararlarını onaylayan sembolik bir organ olduğu ve mutlak monarşinin hakimiyeti
  3. C
    Kut inancının, Uygurlarda olduğu gibi halkın karnını doyurmak adına dini bir değişimi zorunlu kıldığı
  4. D
    Avrupa Hun Devleti'nde görülen 'Aile Meclisi' geleneği gereği kararların sadece hanedan üyeleri arasında gizli alındığı
  5. E
    Türk devletlerinde 'sosyal devlet' anlayışının, bağımsızlık anlayışından önce geldiği ve pragmatizmin esas alındığı

Answer

İslamiyet öncesi Türk devlet kültüründe bağımsızlık (Oksızlık) kavramı, her türlü ekonomik ve siyasi menfaatin üstünde tutulan, devletin meşruiyetinin temel şartı olan bir anlayıştır.
Çiçi'nin 'istiklalimizi feda etmeyiz' sözü ve bu tavrın Kurultay'da destek bulması, Türk devlet geleneğinde bağımsızlığın (Oksızlık) kutsallığını ve her türlü maddi refah vaadinden üstün tutulduğunu kanıtlar. Bu duruş, Türklerin tarih boyunca esaret altında yaşamayı reddeden 'milli şuur' ve 'vatan' algısının en erken ve en net örneklerinden biridir.

Step-by-Step Solution

1
Ho-han-yeh ve Çiçi'nin argümanlarını analiz et.
Ho-han-yeh pragmatik (ekonomik refah/can güvenliği) bir yaklaşım sergilerken, Çiçi idealist ve töreye bağlı (bağımsızlık/onur) bir duruş sergiler.
Görüş ayrılığının temelindeki felsefeyi anlamak için.
2
Kurultay'ın rolünü değerlendir.
Devletin kaderini tayin eden bu kararın bir tartışma ortamında alınması, yönetimde tek bir kişinin mutlak hakim olmadığını gösterir.
Yönetim yapısını netleştirmek için.
3
Türk siyasi kavramlarını eşleştir.
Türklerde bağımsızlık 'Oksızlık' olarak adlandırılır ve bu olay Türk tarihinin bilinen ilk büyük bağımsızlık tartışmasıdır.
Kavramsal doğruluğu sağlamak için.

Key Concept

İstiklal ve Bağımsızlık (Oksızlık) Anlayışı

Hints

1
Çiçi'nin 'İstiklal' ve 'Ecdat' vurgularına dikkat edin.

Practice More

Mete Han'ın Tung-hulara (Donghu) karşı toprak vermeme tavrıyla bu olayı karşılaştırarak 'Vatan Sevgisi' kavramını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 40s
Rate this question