Question

Difficulty: MediumTürkiye'nin Platoları

Türkiye’deki platoların büyük bir bölümü, akarsular tarafından derin vadilerle yarılmış geniş düzlüklerden oluşur ve jeolojik yapılarına göre 'tabaka düzlüğü' (yatay duruşlu) platolar olarak adlandırılır. İç Anadolu Bölgesi’nde bulunan Haymana, Cihanbeyli ve Bozok platoları bu oluşum türünün en belirgin örnekleridir.

Buna göre, belirtilen platolarla benzer bir coğrafi bölgede yer almasına rağmen, karstik (çözünebilen kayaç) yapısı nedeniyle oluşum süreci bakımından onlardan ayrılan plato aşağıdakilerden hangisidir?

  1. ObrukAnswer
  2. B
    Uzunyayla
  3. C
    Yazılıkaya
  4. D
    Gaziantep
  5. E
    Şanlıurfa

Answer

Obruk platosu, İç Anadolu Bölgesi'nde yer almasına rağmen diğer komşu platolardan farklı olarak karstik yapıda bir oluşum sergilediği için doğru cevaptır.
İç Anadolu Bölgesi'ndeki platoların çoğu tabaka düzlüğü (yatay duruşlu) olsa da, Tuz Gölü'nün hemen güneyindeki Obruk platosu karstik (kireç taşı) yapısı nedeniyle bu gruptan ayrılır. Adını da zaten bölgedeki yaygın karstik şekil olan obruklardan almaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Öncülde verilen platoların (Haymana, Cihanbeyli, Bozok) oluşum türünü tespit et.
Bu platoların tamamı 'tabaka düzlüğü' (yatay duruşlu) platolardır.
Soruda kıyaslanacak temel grubun özelliklerini anlamak için gereklidir.
2
Seçeneklerdeki platoların kayaç yapısını ve oluşum süreçlerini analiz et.
Obruk platosu karstik kayaçlardan (kalker) oluşurken; Uzunyayla, Yazılıkaya, Gaziantep ve Şanlıurfa platoları tabaka düzlüğü karakterindedir.
Oluşum bakımından farklı olanı bulmak için ayrıştırıcı özelliği belirlemek gerekir.

Key Concept

Türkiye'deki platoların oluşum türleri (Karstik vs. Tabaka Düzlüğü)

Hints

1
İç Anadolu'daki çoğu plato aynı kökene sahip olsa da, Tuz Gölü'nün güneyindeki bir tanesi kayaç yapısıyla ayrılır.
2
Adını, yüzeyinde kireç taşlarının erimesiyle oluşan derin kuyulardan (çukurlardan) alan plato hangisidir?
3
Türkiye'de karstik platolar denince akla önce Teke ve Taşeli gelir; ancak İç Anadolu'daki bu plato da karstik yapıya sahip bir istisnadır.

Practice More

Karstik platolar olan Teke ve Taşeli'nin, Obruk platosuyla ekonomik faaliyetler (keçi yetiştiriciliği vb.) açısından benzerliklerini inceleyin.

Alternative Method

Platoları bölge bazlı değil, kayaç yapısına (karstik-volkanik-aşınım-tabaka) göre zihninizde kodlayarak eleme yapabilirsiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question