Question

Difficulty: Very hardTürkiye'de Madenler

Türkiye, jeolojik yapısının çeşitliliği sayesinde maden türü bakımından dünyada önde gelen ülkelerden biridir. Ancak her maden aynı ekonomik değere veya dış ticaret potansiyeline sahip değildir. Bazı yer altı kaynakları, Türkiye'nin dünya toplam rezervi içindeki payının çok yüksek olması (1.1. veya 2.2. sıra) ve üretiminin büyük bölümünün işlenerek ihraç edilmesiyle 'stratejik' bir döviz kaynağı niteliği taşımaktadır.

Buna göre; kullanım alanlarının genişliği (cam, deterjan, kâğıt, kimya), Türkiye'nin dünya rezervlerinde 2.2. sırada yer alması ve üretiminin yaklaşık %90\%90'ının dış pazarlara satılması özellikleri dikkate alındığında, bor mineralleri ile en benzer ekonomik yapıya sahip olan yer altı kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Taş Kömürü
  2. Trona (Doğal Soda Külü)Answer
  3. C
    Fosfat
  4. D
    Demir
  5. E
    Volfram (Tungsten)

Answer

Trona (Doğal Soda Külü)
Doğal soda külü (trona), Türkiye'nin Ankara havzasında (özellikle Beypazarı ve Kahramankazan) yoğunlaşan, dünyanın en büyük ikinci rezervine sahip olduğumuz madendir. Bor mineralleri gibi cam, deterjan ve kimya sanayisinin temel girdisi olması ve Türkiye'nin bu madende dünya piyasasında 'fiyat belirleyici' stratejik bir konumda bulunması nedeniyle bor ile ekonomik karakter bakımından en fazla benzerlik gösteren kaynaktır.

Step-by-Step Solution

1
Bor minerallerinin özelliklerini analiz et.
Bor, Türkiye'nin dünya rezervlerinde 1.1. sırada olduğu, geniş kullanım alanına sahip ve yüksek ihracat potansiyeli olan bir madendir.
Soruda istenen 'benzer ekonomik yapı' için aynı stratejik kriterleri karşılayan maden bulunmalıdır.
2
Seçeneklerdeki madenlerin dünya rezerv sıralamasını ve dış ticaret durumunu karşılaştır.
Taş kömürü, fosfat ve demir madenlerinde Türkiye net ithalatçıdır. Volfram ise sınırlı bir alanda stratejik olsa da küresel pazar payı bor kadar baskın değildir.
Türkiye'nin dışa bağımlı olduğu veya dünya piyasasında belirleyici olmadığı madenler elenmelidir.
3
Trona madeninin verilerini değerlendir.
Ankara (Beypazarı ve Kahramankazan) havzalarında bulunan Trona, dünyanın en büyük ikinci rezervine sahiptir ve üretimin neredeyse tamamı ihraç edilmektedir.
Rezerv büyüklüğü (2.2. sıra), kullanım alanı (cam, deterjan) ve ihracat odaklılığı ile bor mineralleriyle tam uyum sağlar.

Key Concept

Stratejik Madenlerin Rezerv ve İhracat Dinamikleri
Rate this question