Examkin

Question

Difficulty: HardAnayasa Türleri ve Kurucu İktidar

Bir anayasal düzende, anayasa değişikliği için öngörülen tüm usuli süreçlere (şekli sınırlara) eksiksiz uyulmasına rağmen; anayasanın değiştirilemeyecek hükümlerinden birinin (maddi sınır) içeriğinin başkalaştırılması veya yürürlükten kaldırılması, kurucu iktidar teorisi çerçevesinde hukuken nasıl nitelendirilir?

  1. A
    Hukuki belirlilik ilkesi gereği, usule uygun gerçekleştirilen her türlü değişiklik 'tali kurucu iktidar' faaliyeti kapsamında meşru kabul edilir.
  2. B
    Bu durum, 'kurulmuş iktidarların' (yasama organı) anayasal metin üzerinde sahip olduğu mutlak yorumlama ve güncelleme yetkisinin bir sonucudur.
  3. Maddi sınırların ihlal edilmesi, şekli uyuma rağmen hukuki sürekliliğin kopması anlamına gelir ve bu eylem mahiyeti gereği bir 'asli kurucu iktidar' tasarrufudur.Answer
  4. D
    'Çerçeve anayasa' modelini benimseyen hukuk sistemlerinde, maddi sınırların ihlali anayasanın dinamizmini sağladığı için hukuki bir sakatlık doğurmaz.
  5. E
    Yapılan işlem, anayasa yargısının denetimi dışında kaldığı sürece 'tali kurucu iktidarın' anayasayı dilediği gibi değiştirme yetkisi dahilindedir.

Answer

Maddi sınırların ihlal edilmesi, şekli uyuma rağmen hukuki sürekliliğin kopması anlamına gelir ve bu eylem mahiyeti gereği bir 'asli kurucu iktidar' tasarrufudur.
Anayasa hukukunda tali kurucu iktidar, mevcut anayasanın çizdiği sınırlar içinde hareket eder. Bu sınırlar hem 'şekli' (teklif ve karar yeter sayısı gibi) hem de 'maddi' (değiştirilemeyecek maddeler) niteliktedir. Şekli şartlara uyulsa bile, değiştirilemez bir hükmün kaldırılması mevcut anayasal düzenin temel kimliğinin reddedilmesi demektir. Bu durum hukuki bir süreklilik değil, bir kopuş (rupture) yaratır. Mevcut düzenin sınırlarını bu şekilde aşan eylemler, teorik olarak ancak sınırsız bir güç olan asli kurucu iktidar tarafından gerçekleştirilebilir.

Step-by-Step Solution

1
Tali kurucu iktidarın yetki sınırlarını belirlemek.
Tali kurucu iktidarın hem şekli (usul) hem de maddi (içerik/değiştirilemez maddeler) sınırlara tabi olduğu saptandı.
Anayasanın nasıl değiştirileceğini belirleyen iktidar, kendisini yaratan hukuk normlarına uymak zorundadır.
2
Maddi sınırların (değiştirilemez hükümler) ihlalinin hukuki sonucunu analiz etmek.
Değiştirilemez bir hükmün kaldırılması, anayasanın dayandığı temel meşruiyetin ve hukuki sürekliliğin sona ermesi olarak değerlendirildi.
Anayasanın 'çekirdek' kısmına müdahale, mevcut anayasayı hukuken yok saymak anlamına gelir.
3
Eylemin hangi kurucu güç tipine girdiğine karar vermek.
Bu eylem, mevcut düzenin dışına çıkıldığı için 'Asli Kurucu İktidar' tasarrufu olarak nitelendirildi.
Hukuki bir kısıtlamaya tabi olmaksızın yeni bir düzen kurma veya mevcut düzeni temelinden sarsma yetkisi sadece asli kurucu iktidara aittir.

Key Concept

Tali ve Asli Kurucu İktidar Arasındaki Maddi Sınır Farkı

Practice More

Asli kurucu iktidarın ortaya çıktığı 'hukuk dışı' boşluk durumlarını (darbe, devrim, savaş) inceleyerek tali kurucu iktidardan farkını pekiştiriniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Anayasa Türleri ve Kurucu İktidar

More questions from this topic