Question

Difficulty: Very hardYasama Sorumsuzluğu ve Dokunulmazlığı

19821982 Anayasası’nda düzenlenen yasama bağışıklıklarına (yasama sorumsuzluğu ve yasama dokunulmazlığı) ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi, bu iki kurum arasındaki hukuki rejim farkları açısından yanlıştır?

  1. A
    Yasama sorumsuzluğu, milletvekilinin Meclis çalışmalarındaki oy ve sözlerinden dolayı hem görev süresince hem de sonrasında korunmasını sağlayan 'mutlak' bir bağışıklıktır.
  2. B
    Yasama dokunulmazlığı, milletvekilinin seçimden önce veya sonra işlediği iddia edilen suçlar nedeniyle Meclis kararı olmadıkça tutuklanmasını ve yargılanmasını engelleyen 'nispi' bir korumadır.
  3. C
    Yasama sorumsuzluğu kapsamındaki bir düşüncenin Meclis dışında tekrarlanması, Meclis tarafından aksine bir karar alınmadıkça bu korumadan yararlanmaya devam eder.
  4. D
    Yasama dokunulmazlığının kaldırılması, ilgili kişinin milletvekilliği sıfatını kendiliğinden sona erdirmez; sadece o suçtan dolayı yargılamanın yolunu açar.
  5. Ağır cezayı gerektiren suçüstü hali ile seçimden önce soruşturmasına başlanmış olan Anayasa'nın 14. maddesindeki durumlar, hem yasama dokunulmazlığı hem de yasama sorumsuzluğu için geçerli anayasal istisnalardır.Answer

Answer

Ağır cezayı gerektiren suçüstü hali ve Anayasa'nın 14. maddesindeki durumların her iki bağışıklık için de ortak istisna olduğunu belirten ifade yanlıştır.
Yanlış olan ifade, ağır cezayı gerektiren suçüstü hali ile Anayasa'nın 1414. maddesindeki durumların hem yasama sorumsuzluğu hem de yasama dokunulmazlığı için geçerli olduğunu iddia eden seçenektir. Oysa bu istisnalar yalnızca yasama dokunulmazlığı için öngörülmüştür. Yasama sorumsuzluğu mutlak bir bağışıklıktır ve hiçbir anayasal istisnası bulunmamaktadır; yani bir milletvekili Meclis'teki oy ve sözlerinden dolayı her durumda cezai sorumluluktan muaftır.

Step-by-Step Solution

1
Yasama sorumsuzluğunun kapsamını belirleme
Meclis çalışmalarındaki oy, söz ve düşünce açıklamalarını kapsar.
Sorumsuzluk, parlamenter ifade özgürlüğünün güvencesidir.
2
Yasama dokunulmazlığının kapsamını ve istisnalarını inceleme
Seçimden önce veya sonra işlenen suçları kapsar; ancak Anayasa 14. madde (devletin bütünlüğü vb.) ve suçüstü hali bu korumanın dışındadır.
Bu istisnalar sadece dokunulmazlık (yargılanmama hakkı) ile ilgilidir.
3
İki kurumun istisnalarını karşılaştırma
Yasama sorumsuzluğu mutlak ve istisnasızdır; yasama dokunulmazlığı ise nispi ve istisnalıdır.
Bir milletvekilinin Meclis'teki konuşması hiçbir suçüstü hali veya 14. madde gerekçesiyle sorumsuzluk kapsamı dışına çıkarılamaz.

Key Concept

Yasama bağışıklıklarının (sorumsuzluk vs. dokunulmazlık) istisnalar ve süre bakımından temel farkları.

Hints

1
Yasama sorumsuzluğu ile yasama dokunulmazlığının hangisinin 'mutlak' hangisinin 'nispi' olduğunu hatırlayın.
2
Anayasa'nın 1414. maddesi ve suçüstü hali gibi durumlar yargılamayla (dokunulmazlıkla) mı yoksa ifade özgürlüğüyle (sorumsuzlukla) mi ilgilidir?
3
Yasama sorumsuzluğu, Meclis'teki konuşmaları korur ve hiçbir istisnası yoktur; dokunulmazlık ise suç iddialarını korur ve belirli anayasal istisnaları vardır.

Practice More

Dokunulmazlığı kaldırılan milletvekilinin Anayasa Mahkemesi'ne başvuru sürecini ve sürelerini inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Bağışıklık türlerini 'Söz Özgürlüğü' (Sorumsuzluk) ve 'Yargı Güvencesi' (Dokunulmazlık) olarak kodlarsanız, ağır cezayı gerektiren suçüstü halinin sadece yargılama ile ilgili olduğunu kolayca fark edebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question