Question

Difficulty: HardMilletvekilliğinin Sona Ermesi

19821982 Anayasası'na göre milletvekilliğinin sona ermesi; bazı hallerde Meclis kararı ile, bazı hallerde ise kendiliğinden veya bir bildirimin yapılmasıyla gerçekleşmektedir. Anayasa'nın 8585. maddesinde düzenlenen Anayasa Mahkemesine iptal başvurusu hakkı, yalnızca belirli düşme sebepleri ve dokunulmazlığın kaldırılması kararları için öngörülmüştür.

Buna göre, aşağıdaki durumların hangisinde milletvekilliğinin sona ermesine yönelik sürecin tamamlanmasıyla birlikte, ilgili milletvekilinin veya bir başka milletvekilinin yedi gün içinde Anayasa Mahkemesine başvurarak kararın iptalini isteme hakkı bulunmamaktadır?

  1. A
    Milletvekilinin istifasının Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu tarafından geçerli kabul edilmesi
  2. B
    Milletvekilliğiyle bağdaşmayan bir hizmeti sürdürmekte ısrar edilmesi üzerine Meclis Genel Kurulunca üyeliğin düşürülmesine karar verilmesi
  3. C
    Meclis çalışmalarına özürsüz veya izinsiz olarak bir ay içinde toplam beş birleşim günü katılmama nedeniyle Meclis Genel Kurulunca üyeliğin düşürülmesine karar verilmesi
  4. Seçilmeye engel bir suçtan dolayı kesin hüküm giyme veya kısıtlanma durumunun Genel Kurul'a bildirilmesiAnswer
  5. E
    Yasama dokunulmazlığının Meclis Genel Kurulu tarafından kaldırılması

Answer

Seçilmeye engel bir suçtan dolayı kesin hüküm giyme veya kısıtlanma durumunun Genel Kurul'a bildirilmesi durumunda Anayasa Mahkemesine iptal başvurusu yapılamaz.
Doğru cevap olan kesin hüküm giyme veya kısıtlanma durumunda, milletvekilliği Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu'na bu durumun bildirilmesiyle kendiliğinden sona erer. Anayasa'nın 8585. maddesi, yalnızca Meclis'in iradi bir karar aldığı istifa, bağdaşmazlık ve devamsızlık halleri ile yasama dokunulmazlığının kaldırılması kararlarına karşı Anayasa Mahkemesine başvuru imkânı tanır. Bildirim yoluyla sona ermelerde bir Meclis kararı bulunmadığı için bu yargı yolu kapalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Milletvekilliğinin sona erme nedenlerini gruplandırın.
İstifa, bağdaşmazlık ve devamsızlık Meclis kararıyla; kesin hüküm, kısıtlanma, ölüm veya Cumhurbaşkanı seçilme gibi durumlar ise kendiliğinden/bildirimle gerçekleşir.
Anayasa'nın 85. maddesi yalnızca Meclis kararıyla gerçekleşen belirli düşme hallerini kapsar.
2
Anayasa'nın 85. maddesinin kapsamını analiz edin.
Madde 85; Madde 84'teki 1. (istifa), 4. (bağdaşmazlık) ve 5. (devamsızlık) fıkraları ile yasama dokunulmazlığının kaldırılmasını kapsar.
Kesin hüküm ve kısıtlanma (Madde 84/2) bu sayılanlar arasında yer almaz.
3
Seçenekleri bu hukuki çerçeveye göre değerlendirin.
Kesin hüküm giyme durumunda Meclis bir karar almaz, sadece mahkeme kararı bildirilir. Karar olmadığı için iptal davası yolu da yoktur.
Yargısal denetim, Meclis'in iradi kararlarına karşı bir güvence olarak öngörülmüştür.

Key Concept

Milletvekilliğinin Düşmesine Karşı Yargı Yolu (Anayasa m. 85)

Hints

1
Anayasa'nın 85. maddesi her türlü sona erme halini değil, sadece belirli Meclis kararlarını kapsamına alır.
2
Meclis'in bir karar almayıp sadece bir mahkeme kararını tebliğ aldığı (bildirim) durumları düşünün.
3
Anayasa Mahkemesine başvuru süreci (7 gün içinde başvuru, 15 gün içinde karar) istifa, devamsızlık, bağdaşmazlık ve dokunulmazlığın kaldırılması halleri için geçerlidir.

Practice More

Milletvekilliğinin düşmesi kararlarında aranan toplantı ve karar yeter sayılarını (örneğin devamsızlık için 301) tekrar etmeniz faydalı olacaktır.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question