Question

Difficulty: HardYürütmenin Düzenleyici İşlemleri (CBK ve Yönetmelik)

Yürütme organının sahip olduğu düzenleme yetkisi çerçevesinde tesis edilen Cumhurbaşkanlığı kararnameleri (CBKCBK) ile yönetmelikler, normlar hiyerarşisindeki konumları ve tabi oldukları hukuki rejimler bakımından çeşitli farklılıklar arz etmektedir. Bu iki düzenleyici işlem türüne ilişkin aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi hukuken hatalıdır?

  1. A
    CBKCBK’lar yürütme organının doğrudan Anayasa’dan kaynaklanan 'asli' düzenleme yetkisine dayanırken; yönetmelikler ancak bir kanun veya CBKCBK’nın uygulanmasını sağlamak amacıyla çıkarılabilen 'türevsel' nitelikteki işlemlerdir.
  2. B
    Anayasa’nın 'Kişi Hak ve Ödevleri' ile 'Siyasi Hak ve Ödevler' bölümlerindeki haklar olağan dönem CBKCBK’ları ile düzenlenemezken; yönetmelikler, dayanak aldıkları kanuna aykırı olmamak kaydıyla bu alanlarda idari düzenlemeler içerebilir.
  3. CBKCBK hükümleri ile yönetmelik hükümleri arasında bir uyuşmazlık bulunması durumunda, yönetmelikler idarenin teknik uzmanlığına dayalı daha detaylı düzenlemeler içerdiği için CBKCBK hükümlerine göre öncelikle uygulanır.Answer
  4. D
    Cumhurbaşkanı hem CBKCBK hem de yönetmelik çıkarma yetkisine sahipken; bakanlıklar ve kamu tüzel kişileri sadece kendi görev alanlarını ilgilendiren konularda yönetmelik ihdas edebilirler.
  5. E
    Kararnamelerin tamamının Resmî Gazete’de yayımlanması bir geçerlilik şartıyken; hangi yönetmeliklerin yayımlanacağı hususu kanun koyucunun takdirine bırakılmıştır.

Answer

Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile yönetmelikler arasında bir uyuşmazlık çıkması durumunda yönetmeliklerin öncelikle uygulanacağını belirten ifade hatalıdır; çünkü hiyerarşik olarak CBK daha üstte yer alır.
Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile yönetmelikler arasında bir çatışma yaşandığında, Anayasa'nın 124. maddesindeki 'bunlara aykırı olmamak şartıyla' ibaresi gereği her zaman üst norm olan Cumhurbaşkanlığı kararnamesi uygulanır. Yönetmeliğin daha spesifik veya teknik olması, onun hiyerarşik olarak daha alt bir basamakta olduğu gerçeğini değiştirmez.

Step-by-Step Solution

1
Normlar hiyerarşisini kontrol et.
Türk hukuk sisteminde sıralama: Anayasa > Kanun / Milletlerarası Antlaşma / CBK (bazı yönlerden) > Yönetmelik şeklindedir.
Yönetmeliklerin üst normlara aykırı olamayacağını teyit etmek için.
2
Anayasa'nın 124. maddesini analiz et.
Madde metni: '...kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla yönetmelikler çıkarabilirler.'
Yönetmeliklerin CBK'ya aykırı olamayacağı kuralını tespit etmek için.
3
Yetki ve usul farklarını değerlendir.
CBK asli ve sadece CB tarafından çıkarılan bir işlemken; yönetmelik türevseldir ve birden fazla makam tarafından çıkarılabilir.
Seçeneklerdeki diğer teknik ayrımları doğrulamak için.

Key Concept

Yürütmenin Düzenleyici İşlemleri Arasındaki Hiyerarşi

Hints

1
Yürütme organının düzenleyici işlemleri arasında bir alt-üst ilişkisi (hiyerarşi) olup olmadığını düşünün.
2
Anayasa'nın 124. maddesinde yönetmeliklerin hangi şartla çıkarılabileceğine (başka hangi normlara aykırı olamayacağına) odaklanın.
3
Normlar hiyerarşisinde üstte olan bir düzenleme, daha teknik olduğu gerekçesiyle alttaki bir düzenlemeye feda edilemez.

Practice More

Olağanüstü Hal Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri (OHALCBKOHAL CBK) ile olağan dönem kararnameleri arasındaki farkları, özellikle de denetim ve hak sınırlaması bakımından inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question