Yumuşama (Detant) Dönemi'nde ABD ve SSCB arasında imzalanan tarihli SALT-I Antlaşması, stratejik nükleer silahların sınırlandırılmasını hedeflerken; aynı süreçte imzalanan ABM (Anti-Ballistic Missile) Antlaşması ile savunma sistemlerine de kısıtlama getirilmiştir. Bu iki antlaşmanın, özellikle ABM Antlaşması'nın, nükleer bir savaşı engellemek adına güttüğü temel stratejik amaç aşağıdakilerden hangisidir?
- ANükleer silah stoklarını tamamen tasfiye ederek dünyayı nükleer silahlardan arındırmak
- Tarafların birbirini savunma kalkanı ile korumasını engelleyerek "Karşılıklı Garantili İmha" (MAD) dengesini korumakAnswer
- CUzay tabanlı füze savunma sistemleri geliştirerek kıtalararası saldırılara karşı mutlak koruma sağlamak
- DDoğu ve Batı Bloku arasındaki kara sınırı anlaşmazlıklarını Avrupa genelinde hukuki bir statüye kavuşturmak
- ENATO ve Varşova Paktı'nın askeri harcamalarını dondurarak ekonomik kaynakları sosyal refaha aktarmak
Answer
Savunma sistemlerinin sınırlandırılması yoluyla tarafların nükleer bir saldırıya karşı savunmasız bırakılması ve böylece 'Karşılıklı Garantili İmha' (MAD) dengesinin sürdürülmesidir.
ABM Antlaşması'nın temel mantığı, 'savunmayı zayıflatarak savaşı engellemek' üzerine kuruludur. Eğer ABD veya SSCB, gelen nükleer füzeleri durdurabilecek bir kalkan (savunma sistemi) geliştirirse, karşı tarafa nükleer saldırı yapmaktan çekinmeyecektir. Ancak her iki taraf da savunmasız kalırsa, saldıran tarafın da yok olacağı kesinleşir (Karşılıklı Garantili İmha). Bu 'Dehşet Dengesi', Yumuşama Dönemi'nin nükleer savaş riskini en aza indiren temel diplomatik aracı olmuştur.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Karşılıklı Garantili İmha (MAD) Doktrini
Hints
1
Yumuşama dönemindeki antlaşmaların 'Sınırlandırma' (SALT) mı yoksa 'Silahsızlanma' (START) mı olduğuna dikkat edin.
2
ABM, 'Anti-Ballistic Missile' yani füze savar sistemlerini kısıtlayan bir antlaşmadır. Neden bir devlet savunmasını kısıtlamak istesin?
3
Eğer iki taraf da kendini koruyamazsa, kimse ilk bombayı atmaya cesaret edemez. Bu durum 'Dehşet Dengesi' (MAD) olarak adlandırılır.
Practice More
Nükleer silahların yayılmasını önleyen NPT (1968) ile stratejik sınırlandırma getiren SALT (1972) arasındaki farkı çalışabilirsiniz.
Alternative Method
Soruya tersten yaklaşarak, savunma kalkanlarının varlığının savaşı neden 'kolaylaştırabileceğini' düşünerek caydırıcılık ilkesini çözümleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 40s