Question

Difficulty: HardParlamento Kararları

Türk anayasa hukukunda TBMM’nin iradesini açıkladığı işlemler 'kanun' ve 'parlamento kararı' olmak üzere iki temel kategoride toplanır. Parlamento kararları; kural olarak Cumhurbaşkanı’nın yayımlama/veto yetkisine tabi olmamaları ve Anayasa Mahkemesinin yargısal denetimi dışında kalmaları bakımından kanunlardan ayrılır. Ancak bazı parlamento kararları, anayasal bir istisna olarak yargısal denetime tabi tutulmuştur.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi TBMM'nin kanun çıkarma prosedürüne başvurmadan aldığı bir 'parlamento kararı' niteliğindedir ve bu karara karşı Anayasa Mahkemesine iptal başvurusu yapılamaz?

  1. A
    Milletlerarası andlaşmaların onaylanmasının uygun bulunması
  2. B
    Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü’nün değiştirilmesi
  3. C
    Milletvekilliğinin devamsızlık nedeniyle düşürülmesine karar verilmesi
  4. Türk Silahlı Kuvvetlerinin yabancı ülkelere gönderilmesine izin verilmesiAnswer
  5. E
    Genel ve özel af ilan edilmesine karar verilmesi

Answer

Türk Silahlı Kuvvetlerinin yabancı ülkelere gönderilmesine izin verilmesi işlemi bir parlamento kararıdır ve yargısal denetime tabi değildir.
Türk Silahlı Kuvvetlerinin yabancı ülkelere gönderilmesine izin verilmesi (Anayasa m. 92), TBMM'nin tek taraflı iradesiyle aldığı bir parlamento kararıdır. Bu karar, Anayasa'nın yargısal denetime izin verdiği üç istisnai parlamento kararından (İçtüzük, Dokunulmazlık, Milletvekilliğinin Düşürülmesi) biri olmadığı için Anayasa Mahkemesi tarafından denetlenemez.

Step-by-Step Solution

1
İşlemlerin hukuki niteliğini (Kanun mu, Parlamento Kararı mı) belirle.
Andlaşmaların uygun bulunması ve Af ilanı kanundur; İçtüzük, Düşürme ve Asker Gönderme parlamento kararıdır.
Anayasa'nın ilgili maddelerinde hangi işlemlerin kanunla yapılacağı açıkça belirtilmiştir.
2
Parlamento kararı olan seçenekler arasından yargısal denetim statüsünü kontrol et.
İçtüzük değişikliği ve milletvekilliğinin düşürülmesi denetime tabidir; asker gönderme denetime tabi değildir.
Anayasa Mahkemesi; sadece İçtüzük, Dokunulmazlığın Kaldırılması ve Milletvekilliğinin Düşürülmesi kararlarını denetleyebilir.
3
Hem 'parlamento kararı' olan hem de 'denetimi olmayan' seçeneği seç.
Asker gönderme kararı her iki kriteri de karşılamaktadır.
Savaş ilanı ve asker gönderme gibi siyasi nitelikli parlamento kararları yargı denetimi dışındadır.

Key Concept

Parlamento Kararları ve Yargısal Denetim İstisnaları

Practice More

Parlamento kararlarının Resmi Gazete'de yayımlanma usulü ile kanunların yayımlanma usulü arasındaki farkları inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question