Question

Difficulty: MediumAnayasa Türleri ve Kurucu İktidar

Anayasa hukukunda kurucu iktidarlar; yeni bir anayasa yapma yetkisi (asli kurucu) ve mevcut bir anayasayı yine o anayasanın kurallarına göre değiştirme yetkisi (tali kurucu) olarak ikiye ayrılmaktadır.

Buna göre, tali kurucu iktidarın hukuki niteliği ve yetki sınırları dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. A
    Herhangi bir pozitif hukuk kuralına bağlı kalmaksızın anayasayı baştan yapma yetkisine sahiptir.
  2. B
    Savaş, ihtilal veya darbe gibi mevcut hukuki düzenin kesintiye uğradığı dönemlerde ortaya çıkar.
  3. Hukuki dayanağını, bizzat değiştirmeyi hedeflediği mevcut anayasal düzenden ve kurallardan alır.Answer
  4. D
    Hem içerik hem de usul bakımından tamamen sınırsız ve mutlak bir gücü ifade eder.
  5. E
    Yeni bir devletin kuruluşu aşamasında temel teşkilat yapısını belirleyen kurucu meclisler tarafından kullanılır.

Answer

Hukuki dayanağını bizzat değiştirmeyi hedeflediği mevcut anayasal düzenden ve kurallardan alan seçenek doğrudur.
Tali kurucu iktidar, 'kurulu bir iktidar' gibi hareket eder. Yani mevcut bir anayasal düzenin içinde, o anayasanın öngördüğü teklif ve kabul çoğunluklarına uyarak değişiklik yapar. Bu nedenle bu yetki, kaynağını ve sınırlarını bizzat mevcut anayasadan alır.

Step-by-Step Solution

1
Tali kurucu iktidarın tanımını hatırla.
Tali kurucu iktidar, bir anayasanın yine o anayasada belirtilen kurallar çerçevesinde değiştirilmesi yetkisidir.
Soruda istenen 'tali kurucu' kavramının sınırlarını belirlemek için temel tanım gereklidir.
2
Asli ve tali kurucu iktidar arasındaki temel farkları (hukukilik ve sınırlılık) karşılaştır.
Asli kurucu iktidar 'hukuk dışı' ve 'sınırsız' iken; tali kurucu iktidar 'hukuk içi' ve 'sınırlıdır'.
Seçeneklerdeki yanlış yönlendirmeleri elemek için bu temel ayrım kritiktir.
3
Mevcut anayasanın çizdiği sınırların önemini analiz et.
Tali kurucu iktidar, anayasanın değiştirilemeyecek maddelerine ve öngörülen nitelikli çoğunluk gibi usul kurallarına uymak zorundadır.
Bu durum, yetkinin kaynağının mevcut anayasal düzen olduğunu kanıtlar.

Key Concept

Tali Kurucu İktidarın Hukuki Sınırlılığı

Hints

1
İktidarın gücünü mevcut bir anayasadan alıp almadığına ve o kurallara uyup uymadığına dikkat edin.

Practice More

1982 Anayasası'nın ilk üç maddesinin değiştirilemeyeceği kuralı, tali kurucu iktidarın hangi tür sınırına (maddi/içeriksel sınır) örnek teşkil eder?
Estimated Time:50s
Rate this question