Question

Difficulty: MediumBuzul Şekilleri

Türkiye, mutlak konumu gereği orta kuşakta yer aldığı için buzulların yer şekilleri üzerindeki etkisi diğer dış kuvvetlere göre daha sınırlıdır. Ancak Kuvaterner (44. Jeolojik Zaman) dönemindeki iklim salınımları sırasında, yükseltisi fazla olan dağlık alanlarda buzul aşındırma ve biriktirme faaliyetleri gerçekleşmiştir.

Buna göre, aşağıdaki dağların hangisinde buzul topoğrafyasına ait izlere (sirk gölleri, morenler vb.) rastlanması beklenmez?

  1. A
    Munzur Dağları
  2. B
    Bolkar Dağları
  3. Menteşe DağlarıAnswer
  4. D
    Giresun Dağları
  5. E
    Yalnızçam Dağları

Answer

Menteşe Dağları'nda buzul şekillerine rastlanmaz; çünkü bu dağların yükseltisi geçmiş dönemlerdeki buzul sınırının altında kalmıştır.
Türkiye'de buzulların yer şekilleri üzerinde etkili olabilmesi için dağların belirli bir yükselti sınırının (Kuvaterner'de yaklaşık 22002200 m) üzerinde olması gerekir. Menteşe Dağları, Muğla çevresinde yer alan ve ortalama yükseltisi 10001000-18001800 metre arasında değişen bir kütledir. Bu yükselti, buzul aşındırmasının gerçekleşmesi için yeterli olmadığından bu dağlarda sirk gölü veya moren gibi şekillere rastlanmaz.

Step-by-Step Solution

1
Türkiye'nin mutlak konumunun buzullar üzerindeki genel etkisini analiz etmek.
Türkiye orta kuşakta olduğu için buzullar deniz seviyesine inemez, sadece yüksek dağlarda etkili olabilir.
Buzul şekillerinin neden her yerde değil de sadece belirli yükseltilerde arandığını saptamak.
2
Kuvaterner (44. Jeolojik Zaman) dönemindeki buzul alt sınırını değerlendirmek.
Geçmiş buzul dönemlerinde Türkiye'de kalıcı kar ve buzul sınırının yaklaşık 20002000-22002200 metrelere kadar indiği bilgisi hatırlanır.
Dağların yükseltilerini bu eşik değer ile kıyaslayabilmek.
3
Seçeneklerde verilen dağların yükselti ve konum özelliklerini karşılaştırmak.
Menteşe Dağları'nın zirvelerinin yaklaşık 18001800 metre civarında kaldığı ve 22002200 metrelik eşiği aşamadığı tespit edilir.
Hangi dağın buzul aşındırması için yeterli yükseltiye sahip olmadığını belirlemek.

Key Concept

Buzul Şekillerinin Dağılımı ve Yükselti İlişkisi

Alternative Method

Soruyu çözerken Türkiye'de buzul izi bulunmayan 'ünlü' düşük yükseltili dağları (Yıldız, Canik, Aydın, Menteşe, Kaz Dağları) bir grup olarak ezberlemek, yüksek dağları tek tek bilmekten daha hızlı sonuç verebilir.
Estimated Time:50s
Rate this question