Examkin

Question

Difficulty: Hardİskitler (Sakalar)

İslamiyet öncesi Türk dünyasında bozkır kültürünün en eski temsilcileri olan İskitler (Sakalar); sanatta 'hayvan üslubu'nu başlatmaları, maden işlemeciliğinde ulaştıkları ileri seviye ve ölü gömme geleneklerindeki (kurgan ve balbal) öncülükleriyle tanınırlar. Ancak İskitlerin bu kültürel derinliği, tarihsel süreçte onları kendilerinden sonra kurulan merkezi Türk devletleriyle (Asya Hun, Göktürk) karıştıran bir algı yaratabilmektedir. Akademik çalışmalarda İskitlerin, tam anlamıyla merkeziyetçi bir 'devlet' yapısından ziyade güçlü bir 'topluluk konfederasyonu' görünümünde olduğu ve bu durumun bazı özgün sosyal sonuçlar doğurduğu vurgulanır.

Buna göre, İskitlerin toplumsal ve askeri dokusunu Asya Hun Devleti gibi teşkilatlı yapılardan ayıran ve Türk tarihinde bir istisna oluşturan en belirgin niteliği aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Merkeziyetçi bir yapıyla orduda ilk kez 'Onlu Sistem'in uygulanarak askeri disiplinin kurulması
  2. Siyasi ve askeri yaşamda kadınların (Amazonlar/Tomris Hatun) aktif ve belirleyici bir konuma sahip olmasıAnswer
  3. C
    İlk kez 'Kut' inancının benimsenerek veraset sisteminin dini ve siyasi bir meşruiyete dayandırılması
  4. D
    Yerleşik yaşamın etkisiyle Türk tarihinin ilk kalıcı tapınak ve saray mimarisi örneklerinin verilmesi
  5. E
    Türk adını siyasi bir kimlik ve resmi devlet ismi olarak kullanan ilk bağımsız yapı olmaları

Answer

Siyasi ve askeri yaşamda kadınların (Amazonlar/Tomris Hatun) aktif ve belirleyici bir konuma sahip olması
İskitler, bozkır kültürünün en eski temsilcisi olarak kadınların hem orduda (Amazonlar) hem de yönetimde (Tomris Hatun) merkezi rol oynadığı özgün bir toplumsal yapıya sahiptir. Bu durum, onların tam teşekküllü merkezi bir devletten ziyade konfederatif bir topluluk yapısında olmalarının getirdiği sosyal bir esnekliktir.

Step-by-Step Solution

1
İskitlerin (Sakalar) siyasi kimliğini analiz etmek
İskitlerin 'teşkilatlı bir devlet' olmaktan ziyade 'tarihte bilinen ilk Türk topluluğu' olduğu saptanır.
Soruda istenen 'ayırt edici' özelliği bulmak için topluluk ve devlet arasındaki yapısal farkı anlamak gerekir.
2
Seçeneklerdeki askeri ve sosyal özellikleri karşılaştırmak
Onlu sistem (Hun), yerleşik hayat (Uygur) ve Türk adının kullanımı (Göktürk) gibi özellikler elenir.
Bu özellikler İskitlerden sonra kurulan merkezi devletlerin karakteristik nitelikleridir.
3
İskitlere özgü olan sosyal dinamikleri tespit etmek
Kadın savaşçıların (Amazonlar) varlığı ve Tomris Hatun gibi kadın figürlerin yönetimdeki etkisi belirlenir.
İskit toplumsal yapısı, bu özelliğiyle Türk tarihindeki diğer birçok merkeziyetçi devletten ayrılan bir istisna sunar.

Key Concept

İskitlerin (Sakalar) Toplumsal ve Askeri Özgünlüğü

Hints

1
İskitler bir devlet değil, tarihte bilinen ilk Türk 'topluluğu'dur; bu yüzden kurumsal devlet özelliklerini aramayın.

Practice More

İskitlerin sanatsal mirası olan 'Hayvan Üslubu'nun Hun ve Göktürk sanatına etkilerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

İskitler (Sakalar)

More questions from this topic