I. Dünya Savaşı devam ederken İtilaf Devletleri, Osmanlı Devleti'nin topraklarını kendi aralarında taksim etmek amacıyla çeşitli gizli antlaşmalar yapmış ve savaşın gidişatına göre bu tasarılar üzerinde revizyonlara gitmişlerdir.
Bu antlaşmaların içeriği, tarafları ve ortaya çıkış süreçleriyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- APetrograd Protokolü uyarınca Doğu Anadolu ve Doğu Karadeniz kıyıları İtalya'nın mandater yönetimine bırakılmıştır.
- BMac-Mahon Antlaşması ile İngiltere, Boğazlar ve Marmara Bölgesi'nin idaresini bağımsız bir Arap krallığına devretmeyi taahhüt etmiştir.
- Londra Antlaşması ile On İki Ada ve Antalya çevresi vadedilen İtalya'ya; Sykes-Picot'tan haberdar olup itiraz etmesi üzerine St. Jean de Maurienne Antlaşması ile İzmir ve Batı Anadolu da vadedilmiştir.Answer
- DSykes-Picot Antlaşması'na göre Kudüs ve çevresinde uluslararası bir rejim yerine doğrudan Çarlık Rusyası'nın mutlak hâkimiyeti öngörülmüştür.
- Eİstanbul Antlaşması ile İngiltere ve Fransa, Süveyş Kanalı ve Kızıldeniz kıyılarının yönetimini İtalya'ya devretmeyi kabul etmiştir.
Answer
Londra Antlaşması ile On İki Ada ve Antalya çevresi vadedilen İtalya'ya; Sykes-Picot'tan haberdar olup itiraz etmesi üzerine St. Jean de Maurienne Antlaşması ile İzmir ve Batı Anadolu da vadedilmiştir.
İtilaf Devletleri, 1915 Londra Antlaşması ile İtalya'ya On İki Ada ve Antalya çevresini vadederek savaşa kendi saflarında girmesini sağlamıştır. 1916'da İngiltere ve Fransa'nın Sykes-Picot ile Osmanlı Orta Doğusu'nu gizlice paylaştığını öğrenen İtalya bu duruma sert tepki göstermiş; müttefikler İtalya'nın gönlünü almak amacıyla 1917 St. Jean de Maurienne Antlaşması ile İzmir ve Batı Anadolu'yu da İtalya'ya bırakmayı kabul etmişlerdir. Dolayısıyla bu diplomatik süreci özetleyen ifade tamamen doğrudur.
Step-by-Step Solution
Key Concept
I. Dünya Savaşı Gizli Paylaşım Antlaşmaları ve İtilaf Devletleri Arasındaki Diplomatik Denge
Hints
1
İtalya'nın savaşa giriş koşulları ile daha sonra Batı Anadolu ve İzmir üzerinde hak iddia etmesini sağlayan antlaşmaları hatırlayınız.
2
Sykes-Picot Antlaşması'na itiraz eden İtalya'yı teskin etmek için 1917'de imzalanan antlaşmanın içeriğini düşününüz.
3
Londra Antlaşması ile Antalya çevresini alan İtalya, St. Jean de Maurienne Antlaşması ile İzmir ve Batı Anadolu'yu elde etmiştir.
Practice More
St. Jean de Maurienne Antlaşması'nın Bolşevik İhtilali sebebiyle Rusya tarafından onaylanamamasının Paris Barış Konferansı'ndaki İzmir kararına etkisini inceleyiniz.
Alternative Method
Gizli antlaşmaları devlet-bölge tablosu şeklinde gruplandırarak eleme yapınız: Boğazlar ve Doğu Anadolu (İstanbul Antlaşması ve Petrograd Protokolü - Rusya), Orta Doğu ve Çukurova (Sykes-Picot - İngiltere/Fransa), Hicaz (Mac-Mahon - Şerif Hüseyin), Antalya ve İzmir (Londra ve St. Jean de Maurienne - İtalya).
Estimated Time:2m 0s