Question

Difficulty: MediumHalkçılık

Atatürk'ün halkçılık anlayışı; toplumda imtiyazlı bir sınıfın varlığını reddederek, devletin tüm vatandaşlarına eşit mesafede olmasını ve milli gelirin adaletli dağılımını savunur. Buna göre, halkçılık ilkesinin 'sosyal devlet' ve 'toplumsal eşitlik' karakteri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisinin bu ilke doğrultusunda gerçekleştirildiği savunulamaz?

  1. A
    Soyadı Kanunu'nun kabulü ile 'paşa, bey, molla' gibi toplumsal ayrıcalık belirten unvanların kullanımına son verilmesi
  2. B
    Aşar vergisinin kaldırılarak köylünün üzerindeki ağır ekonomik yükün hafifletilmesi
  3. C
    Türk Medeni Kanunu'nun kabulü ile mahkemelerde şahitlik ve miras konularında kadın-erkek eşitliğinin sağlanması
  4. Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı doğrultusunda devlet eliyle büyük dokuma ve şeker fabrikalarının açılmasıAnswer
  5. E
    İlköğretimin zorunlu ve parasız hale getirilmesiyle her vatandaşın eğitim hakkından eşit yararlanmasının sağlanması

Answer

Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı doğrultusunda devlet eliyle fabrikaların açılması, halkçılık ilkesinden ziyade devletin ekonomiye doğrudan müdahalesini ve yatırım yapmasını esas alan devletçilik ilkesiyle ilişkilidir.
Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı'nın uygulanması ve bu doğrultuda fabrikaların açılması, özel teşebbüsün sermaye yetersizliği nedeniyle devletin bizzat sanayici rolünü üstlenmesidir. Bu durum ekonomi odaklı bir model olduğu için 'Devletçilik' ilkesiyle doğrudan ilgilidir; halkçılığın 'toplumsal eşitlik' veya 'ayrıcalıkların kaldırılması' gibi sosyal hedefleriyle doğrudan ilişkili değildir.

Step-by-Step Solution

1
Halkçılık ilkesinin anahtar kavramlarını belirle.
Halkçılık; eşitlik, sınıfsız toplum, sosyal adalet ve sosyal devlet anlayışını içerir.
Soruda istenen 'savunulamaz' ifadesini bulmak için kavramsal çerçeveyi çizmek gerekir.
2
Seçeneklerdeki inkılapların temel amaçlarını analiz et.
Soyadı Kanunu (Eşitlik), Aşar Vergisi (Sosyal Adalet), Medeni Kanun (Hukuksal Eşitlik) ve parasız eğitim (Fırsat Eşitliği) halkçılıkla eşleşir.
Hangi uygulamanın toplumsal eşitlik ve sosyal adalet odağında olduğunu belirlemek için.
3
Ekonomik model ile toplumsal model arasındaki ayrımı yap.
Sanayi Planı ve fabrika açılması ekonomik kalkınma modelidir ve devlet eliyle yapıldığı için devletçiliktir.
Devletçilik ve halkçılık arasındaki ince çizgiyi (ekonomik yatırım vs. toplumsal eşitlik) ayırt etmek için.

Key Concept

Halkçılık ilkesinin toplumsal eşitlik ve sosyal devlet yönü ile Devletçilik ilkesinin ekonomik yatırım yönü arasındaki ayrım.

Hints

1
Halkçılık deyince aklına ilk olarak 'eşitlik' ve 'ayrıcalıksız toplum' kavramları gelmelidir.
2
Eğer bir uygulama devletin parasıyla fabrika kurması, sanayi planı yapması gibi doğrudan ekonomiyi yönetmesine dayanıyorsa bu Devletçiliktir.
3
Sanayi planları ve devletin işletmecilik yapması ekonomik kalkınma modelidir; toplumsal sınıfların kaldırılması veya eşitlikle karıştırılmamalıdır.

Practice More

Halkçılık ilkesinin hangi bütünleyici ilkelerle (milli egemenlik, milli birlik ve beraberlik) ilişkili olduğunu inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Uygulamanın 'kim için' yapıldığından ziyade 'neye odaklandığına' bak. Eğer odak 'toplumsal statü eşitliği' ise Halkçılık, 'devletin yatırımcı olması' ise Devletçiliktir.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question