Question

Difficulty: MediumYasama Sorumsuzluğu ve Dokunulmazlığı

1982 Anayasası’na göre, milletvekillerinin sahip olduğu "yasama dokunulmazlığı" ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Milletvekili hakkında açılmış olan tazminat veya alacak gibi hukuk davalarının görülmesini engeller.
  2. Ağır cezayı gerektiren suçüstü hali ile seçimden önce soruşturmasına başlanmış olmak kaydıyla Anayasa'nın 1414. maddesindeki durumlar bu bağışıklığın kapsamı dışındadır.Answer
  3. C
    Milletvekilinin dokunulmazlığının kaldırılmasına karar verme yetkisi TBMM Başkanlık Divanı'na aittir.
  4. D
    Dokunulmazlığı kaldırılan bir milletvekilinin milletvekilliği sıfatı, Genel Kurul kararının verildiği anda kendiliğinden sona erer.
  5. E
    Yasama dokunulmazlığı, milletvekilinin Meclis çalışmalarındaki oy ve sözlerinden dolayı ömür boyu hiçbir şekilde sorumlu tutulamamasını ifade eder.

Answer

Doğru cevap, ağır cezayı gerektiren suçüstü hali ile seçimden önce soruşturmasına başlanmış Anayasa'nın 1414. maddesindeki durumların dokunulmazlık kapsamı dışında olduğunu belirten seçenektir.
Anayasa'nın 8383. maddesi uyarınca, yasama dokunulmazlığı milletvekilinin Meclis kararı olmaksızın tutuklanmasını, sorgulanmasını ve yargılanmasını engeller. Ancak ağır cezayı gerektiren suçüstü hali ve seçimden önce soruşturmasına başlanmış olmak kaydıyla Anayasa'nın 1414. maddesindeki (devletin varlığına ve bağımsızlığına yönelik) suçlar bu bağışıklığın anayasal istisnalarıdır; bu durumlarda dokunulmazlık kendiliğinden işlemez.

Step-by-Step Solution

1
Yasama dokunulmazlığının hukuki niteliğinin belirlenmesi
Yasama dokunulmazlığı, milletvekillerinin suç işledikleri iddiasıyla cezai takibata uğramasını engelleyen geçici ve nisbi bir bağışıklıktır.
Bağışıklığın kapsamını (sadece ceza davaları) ve süresini (milletvekilliği dönemi) anlamak için bu temel tanım gereklidir.
2
Anayasal istisnaların kontrol edilmesi
Anayasa'nın 8383. maddesine göre; ağır cezayı gerektiren suçüstü hali ve seçimden önce soruşturmasına başlanmış Anayasa'nın 1414. maddesindeki durumlar dokunulmazlık dışıdır.
Dokunulmazlığın mutlak olmadığını ve hangi durumlarda kendiliğinden işlemediğini belirlemek için bu istisnalar bilinmelidir.
3
Seçeneklerin anayasal hükümlerle karşılaştırılması
Hukuk davalarının kapsam dışı olduğu, yetkinin Genel Kurul'da olduğu ve dokunulmazlık kaldırılsa dahi milletvekilliğinin sürdüğü teyit edildi.
Hatalı seçenekleri eleyerek doğru bilgiye ulaşmak için anayasal usul kuralları uygulanır.

Key Concept

Yasama dokunulmazlığının kapsamı, istisnaları ve usulü
Estimated Time:50s
Rate this question