Question

Difficulty: MediumMilletvekilliğinin Kazanılması ve Yemin

Yapılan milletvekili genel seçimleri sonucunda bir seçim çevresinden milletvekili seçilen ve il seçim kurulundan mazbatasını (seçim tutanağını) alan bir kişinin, henüz Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulunda ant içmeden (yemin etmeden) önceki hukuki durumuyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Henüz ant içmediği için milletvekilliği sıfatını hukuken kazanmamış sayılır.
  2. Yasama dokunulmazlığından yararlanabilir ancak Meclis Genel Kurulunda oy kullanamaz.Answer
  3. C
    Ant içmediği sürece yasama dokunulmazlığından ve milletvekili özlük haklarından yararlanması mümkün değildir.
  4. D
    Meclis çalışmalarına katılabilmesi için ant içmesi, milletvekilliği sıfatı için bir 'kurucu unsur' niteliğindedir.
  5. E
    Ant içmekten kaçınması durumunda, milletvekilliği sıfatı Yüksek Seçim Kurulu tarafından kendiliğinden iptal edilir.

Answer

Milletvekili seçilen kişi mazbatasını aldığı an milletvekilliği sıfatını kazanır ve yasama dokunulmazlığından yararlanmaya başlar; ancak Meclis çalışmalarına katılması, söz alması ve oy kullanması ant içmesine bağlıdır.
Doğru seçenek, milletvekilliği sıfatının kazanılmasıyla başlayan haklar (dokunulmazlık) ile ant içmeye bağlı olan yetkiler (oy kullanma) arasındaki farkı doğru tanımlamaktadır. Kişi mazbatayı aldığı an milletvekili olur ve dokunulmazlık zırhına sahip olur, ancak Meclis çatısı altında yasama yetkilerini kullanabilmesi için Anayasa gereği ant içmesi şarttır.

Step-by-Step Solution

1
Milletvekilliği sıfatının kazanılma anını belirlemek.
Sıfat, il seçim kurulunca mazbatanın (tutanak) düzenlendiği an kazanılır.
Anayasa ve Yüksek Seçim Kurulu uygulamalarına göre milletvekilliği statüsü seçim sonuçlarının kesinleşip tutanağa bağlanmasıyla başlar.
2
Ant içmenin (yemin) hukuki fonksiyonunu analiz etmek.
Ant içme, milletvekilliği sıfatının bir 'ifa şartı' (görevi yerine getirme şartı) olarak tanımlanır.
Anayasa'nın 81. maddesine göre milletvekilleri görevlerine başlarken ant içerler; ant içmeyenler yasama faaliyetlerine (oy, söz, komisyon) katılamazlar.
3
Yasama dokunulmazlığının başlangıç vaktini kontrol etmek.
Dokunulmazlık, milletvekilliği sıfatının kazanıldığı an (mazbata ile) başlar.
Yasama dokunulmazlığı milletvekilinin şahsına değil, temsil ettiği iradeye tanınan bir koruma olduğu için ant içilmemiş olsa bile kişi bu korumadan yararlanır.

Key Concept

İktisap Şartı (Sıfatın Kazanılması) ve İfa Şartı (Yetkinin Kullanılması) Ayrımı

Hints

1
Milletvekilliği sıfatının ne zaman kazanıldığını (mazbata) düşünün.
2
Yemin etmeyen bir kişinin Meclis Genel Kurulunda oy kullanıp kullanamayacağını hatırlayın.
3
Yasama dokunulmazlığı sıfatla birlikte mi yoksa yeminle mi başlar? Ayrımı bu nokta üzerinden yapın.

Practice More

Milletvekilliğinin hangi hallerde TBMM kararıyla, hangi hallerde kendiliğinden düştüğünü inceleyerek konuyu pekiştirin.

Alternative Method

İktisap (kazanma) ve İfa (yürütme) ayrımı yaparak; mazbatayı iktisap, yemini ise ifa kutusuna yerleştirerek soruyu çözebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question