Türkiye'de özellikle Karadeniz Bölgesi gibi eğimli ve bol yağışlı alanlarda heyelanlar sıkça görülürken; İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde erozyon daha şiddetlidir. Heyelan riski olan bir yamaçta yapılan ağaçlandırma çalışmaları toprağın süpürülmesini (erozyonu) büyük oranda engellese de heyelanları önlemede beklenen başarıyı sağlayamamaktadır.
Bu durumun temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- Heyelanın, toprağın üst katmanından ziyade ana kaya üzerindeki tabakaların tamamını kapsayan derin bir kütle hareketi olmasıAnswer
- BKilli tabakaların suyu emerek şişmesi sonucu ağaç köklerinin toprakla olan bağının tamamen kopması
- CEğimli yamaçlarda ağaçların gövde ağırlığının yer çekimi etkisini artırarak kaymayı tetiklemesi
- DAğaçlandırmanın yapıldığı yamaçlarda bakı etkisine bağlı olarak nemliliğin azalması
- EAğaçların terleme yoluyla toprağa bıraktığı suyun tabakalar arasındaki sürtünmeyi tamamen bitirmesi
Answer
Heyelanın, toprağın üst katmanından ziyade ana kaya üzerindeki tabakaların tamamını kapsayan derin bir kütle hareketi olması
Heyelan olayında hareket eden kütle sadece en üstteki verimli toprak değil, ana kaya üzerindeki tabakaların (bazen birkaç metre derinliğindeki) tamamıdır. Ağaç kökleri toprağı yüzeyden tutma özelliğine sahip olsa da, bu derin kütlesel kaymayı durduracak mekanik güce sahip değildir. Bu nedenle ağaçlandırma erozyonu önlese de heyelanı durduramaz.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Erozyon (yüzeysel süpürülme) ve heyelan (kütle hareketi) arasındaki farklar