Question

Difficulty: MediumTürkiye'nin Platoları

Türkiye'deki platoların oluşum süreçleri, ortalama yükseltileri ve sahip oldukları toprak özellikleri bölgeler arasında farklılık göstermektedir. Bu fiziksel özellikler, platolar üzerindeki nüfus dağılışını ve temel ekonomik faaliyet türlerini doğrudan şekillendirmiştir.

Buna göre, aşağıda verilen plato ve özellik eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Şanlıurfa Platosu: GAP (Güneydoğu Anadolu Projesi) kapsamında sulama imkânlarının artmasıyla endüstri bitkileri tarımının yoğunlaşması
  2. B
    Taşeli Platosu: Karstik kayaç yapısı ve engebeli yer şekilleri nedeniyle tarım alanlarının sınırlı, nüfus yoğunluğunun düşük olması
  3. C
    Obruk Platosu: İç Anadolu'da yer alan, yüzeyinde dikey yöndeki çözünme sonucu oluşmuş derin çukurlukların bulunduğu karstik-yatay duruşlu bir yapıya sahip olması
  4. D
    Çatalca-Kocaeli Platosu: Ortalama yükseltinin en az olduğu aşınım düzlüğü (peneplen) karakterinde olması ve Türkiye'nin en yoğun sanayi bölgesine ev sahipliği yapması
  5. Erzurum-Kars Platosu: Akarsular tarafından derince yarılmış bir aşınım düzlüğü (peneplen) karakterinde olması ve temel ekonomisinin yoğun sanayi faaliyetlerine dayanmasıAnswer

Answer

Erzurum-Kars Platosu'nun aşınım düzlüğü (peneplen) karakterinde olduğunu ve ekonomisinin sanayiye dayandığını belirten seçenek yanlıştır.
Erzurum-Kars Platosu hakkında verilen bilgiler iki yönden hatalıdır: İlki, oluşum bakımından aşınım düzlüğü (peneplen) değil, volkanik/lav platosudur. İkincisi, temel ekonomik faaliyeti sanayi değil, iklim ve bitki örtüsüne bağlı olarak gelişen büyükbaş hayvancılıktır.

Step-by-Step Solution

1
Platoların oluşum kökenlerini hatırla.
Türkiye'de aşınım düzlüğü (peneplen) karakterindeki en belirgin plato Çatalca-Kocaeli iken; Erzurum-Kars, Ardahan gibi platolar volkanik (lav örtülü) kökenlidir.
Platonun oluşum şekli (lav vs. aşınım) fiziksel coğrafya açısından temel bir farktır.
2
Bölgelerin yükselti ve iklim özelliklerini karşılaştır.
Erzurum-Kars Platosu 20002000 metrenin üzerindeki yükseltisiyle Türkiye'nin en yüksek platolarından biridir ve sert karasal iklim görülür.
Yükselti ve iklim, bitki örtüsünü ve dolayısıyla ekonomik faaliyeti belirler.
3
Platodaki temel ekonomik faaliyeti analiz et.
Bu platoda yaz yağışlarıyla yeşeren gür çayırlar bulunur, bu da büyükbaş hayvancılığı (mera hayvancılığı) birincil faaliyet haline getirir. Sanayi bu bölgede gelişmemiştir.
Yanlış olan önermeyi (sanayi ve peneplen) tespit etmek için gerçek ekonomik verilerle kıyaslama yapılır.

Key Concept

Plato Oluşum Türleri ve Beşerî Coğrafya İlişkisi

Hints

1
Türkiye'nin doğusundaki yüksek platoların oluşumunda volkanizmanın etkisini düşünün.
2
Aşınım düzlüğü (peneplen) terimi, deniz seviyesine yakın, düze yakın eski araziler için kullanılır; Erzurum-Kars ise çok yüksektedir.
3
Erzurum ve Kars illerinin temel geçim kaynağının meralarda yapılan hayvancılık olduğunu, sanayinin ise batıdaki platolarda (Çatalca-Kocaeli gibi) yoğunlaştığını hatırlayın.

Practice More

Türkiye'deki platoların oluşum türlerine göre (Tabaka Düzlüğü, Karstik, Volkanik, Aşınım) bir tablo oluşturarak her birine en az iki örnek yazınız.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question