Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Ulaşım Sistemleri

Türkiye’de ana ulaşım hatlarının uzanış doğrultusu ile dağların uzanış yönü arasında doğrudan bir ilişki bulunmaktadır. Dağların kıyıya paralel uzandığı bölgelerde iç kesimlere ulaşım daha maliyetli iken, dağların kıyıya dik uzandığı veya yükseltinin az olduğu alanlarda bu maliyet azalmaktadır. Buna göre, aşağıdaki güzergâhların hangisinde yapılacak bir demir yolu projesinin birim kilometre maliyetinin, yer şekillerine bağlı olarak diğerlerine göre daha düşük olması beklenir?

  1. İzmir - AydınAnswer
  2. B
    Antalya - Burdur
  3. C
    Rize - Erzurum
  4. D
    Mersin - Niğde
  5. E
    Artvin - Ardahan

Answer

İzmir ve Aydın arasındaki ulaşım hattı, dağların kıyıya dik uzandığı doğal graben alanlarını takip ettiği için en düşük maliyetli seçenektir.
Türkiye'nin batısında dağlar denize dik uzandığı için kıyı ile iç kesimler arasında ulaşımı kolaylaştıran geniş vadiler ve grabenler (Büyük Menderes, Küçük Menderes vb.) bulunur. İzmir ve Aydın arasındaki hat, bu doğal düzlükleri takip ettiği için yer şekilleri nedeniyle ortaya çıkan tünel, köprü ve viyadük maliyetleri diğer bölgelere göre çok daha düşüktür. Nitekim Anadolu'daki ilk demir yolu hattının bu güzergâhta (İzmir-Aydın) yapılmış olması da bu topografik kolaylığın bir sonucudur.

Step-by-Step Solution

1
Türkiye'deki dağ uzanış doğrultularını ve bunların ulaşıma etkisini analiz et.
Ege Bölgesi'nde dağlar kıyıya dik, Karadeniz ve Akdeniz'de ise paralel uzanır.
Ulaşım maliyetini belirleyen temel unsur, güzergâhın aşmak zorunda olduğu topografik engellerdir.
2
Verilen güzergâhları yer şekilleri açısından karşılaştır.
İzmir - Aydın hattı bir çöküntü ovası (graben) üzerinden ilerlerken diğerleri yüksek dağ sıralarını aşmak zorundadır.
Graben alanları doğal birer koridor görevi görerek tünel ve viyadük ihtiyacını minimize eder.

Key Concept

Dağların uzanış doğrultusunun ulaşım maliyeti ve güzergâhı üzerindeki belirleyici etkisi.

Practice More

Ege Bölgesi'ndeki limanların hinterlandının Karadeniz ve Akdeniz limanlarına göre daha geniş olmasının nedenlerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question