Question

Difficulty: Very hardTBMM Üyeliği ve Seçilme Yeterliliği

1982 Anayasası ve milletvekili seçimlerine ilişkin yasal düzenlemeler uyarınca, milletvekili seçilme yeterliliği ve adaylık süreci ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    18 yaşını doldurmuş ancak henüz askerlik çağına gelmemiş olan bir vatandaşın askerlik hizmetini yapmamış olması, 'askerlikle ilişiği bulunmamak' şartı kapsamında seçilmeye engel teşkil etmez.
  2. B
    Kamu kurum ve kuruluşlarında 'işçi' statüsüyle çalışan görevlilerin, milletvekili adaylığı için görevlerinden istifa etme zorunluluğu bulunmamaktadır.
  3. C
    Taksirli suçlar dışındaki bir suçtan dolayı toplam 1 yıl hapis cezasına mahkûm edilen bir kişi, bu cezası mahkemece ertelenmiş (tecil edilmiş) olsa dahi seçilme yeterliliğine sahip değildir.
  4. D
    Zimmet, rüşvet ve sahtecilik gibi yüz kızartıcı suçlardan mahkûm olanlar, cezaları genel veya özel af ile tamamen ortadan kalksa bile hiçbir şekilde milletvekili seçilemezler.
  5. Milletvekili adaylığı için görevinden çekilen yüksek yargı organı mensupları, hâkimler, savcılar ve Türk Silahlı Kuvvetleri mensupları; seçimi kaybetmeleri halinde eski görevlerine geri dönebilirler.Answer

Answer

Hâkimler, savcılar, yüksek yargı mensupları ve Türk Silahlı Kuvvetleri personelinin, milletvekili adaylığı sonrası görevlerine geri dönebileceklerini belirten ifade yanlıştır.
Seçilme yeterliliği ve adaylık sürecinde en kritik ayrım 'geri dönüş yasağı'dır. 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri Hakkında Kanun ve ilgili mevzuat uyarınca; hâkimler, savcılar, yüksek yargı organı mensupları ile Türk Silahlı Kuvvetleri mensupları, aday olup seçimi kaybetmeleri halinde eski görevlerine geri dönemezler. Bu kural yargı bağımsızlığını ve tarafsızlığını korumayı amaçlar.

Step-by-Step Solution

1
2017 Anayasa değişikliği ile getirilen yaş ve askerlik şartını analiz et.
Seçilme yaşı 18'e düşürülmüş ve 'askerlik hizmetini yapmış olmak' yerine 'askerlikle ilişiği bulunmamak' şartı getirilmiştir.
Henüz 20 yaşına gelmemiş 18-19 yaşındaki bireylerin askerlik yükümlülüğü başlamadığı için adaylıklarına engel yoktur.
2
Adaylık için istifa etmesi gereken grupları sınıflandır.
Memurlar, yüksek yargı üyeleri, subay/astsubaylar ve öğretim elemanları istifa etmelidir; ancak kamu işçileri bu kapsamda değildir.
Anayasa metninde işçi statüsünde çalışanlar açıkça bu zorunluluğun dışında tutulmuştur.
3
Adli sicil kayıtlarının seçilmeye etkisini değerlendir.
Taksirli suçlar süresi ne olursa olsun engel değildir. Kasten işlenen suçlarda 1 yıl kuralı vardır; ancak yüz kızartıcı suçlarda af bile engeli kaldırmaz.
Anayasa'nın 76. maddesi kasten işlenen cezalar ile yüz kızartıcı suçları farklı kategorilerde değerlendirmiştir.
4
Seçimi kaybeden adayların göreve dönüş imkanlarını incele.
Hâkim, savcı, yüksek yargı üyesi ve TSK mensupları hiçbir şekilde dönemez; memurlar ve öğretim elemanları dönebilir.
Yargı bağımsızlığı ve ordunun siyasetten arındırılması ilkeleri gereği bu özel gruplara geri dönüş yasağı getirilmiştir.

Key Concept

Milletvekili Seçilme Yeterliliği ve Geri Dönüş Yasağı

Practice More

Milletvekilliğinin sona erme halleri ile seçilme yeterliliğinin kaybı arasındaki farkları çalışmak pekiştirici olacaktır.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question