Question

Difficulty: HardSoğuk Savaş Dönemi

19531953 yılında Türkiye, Yunanistan ve Yugoslavya arasında imzalanan "Dostluk ve İş Birliği Antlaşması" (Balkan Paktı), bölgedeki Sovyet yayılmacılığına karşı ortak bir savunma hattı oluşturmayı amaçlamıştır. Ancak bu pakt, kurulduktan kısa bir süre sonra etkinliğini yitirmiş ve dağılma sürecine girmiştir. Buna göre, Balkan Paktı'nın zayıflayarak işlevini yitirmesinde aşağıdakilerden hangisinin etkili olduğu savunulamaz?

  1. A
    Stalin'in ölümünden sonra SSCB'nin dış politikada daha yumuşak bir tutum sergilemeye başlaması
  2. B
    Yugoslavya'nın SSCB ile ilişkilerini normalleştirme sürecine girmesi
  3. C
    Türkiye ve Yunanistan arasında Kıbrıs Sorunu'nun tırmanarak ikili ilişkileri kopma noktasına getirmesi
  4. Türkiye'nin NATO'ya üyelik sürecinin bu paktın imzalanmasından sonra gerçekleşmesi ve paktı gereksiz kılmasıAnswer
  5. E
    Üye ülkelerin savunma önceliklerinin bölgesel kolektif güvenlikten ziyade kendi iç ve dış sorunlarına kayması

Answer

Türkiye'nin NATO'ya üyelik sürecinin bu paktın imzalanmasından sonra gerçekleştiği iddiası, kronolojik olarak hatalıdır ve paktın zayıflama nedeni olarak gösterilemez.
Balkan Paktı 19531953 yılında kurulmuştur, oysa Türkiye ve Yunanistan bu tarihten bir yıl önce, 19521952 yılında NATO'ya üye olmuşlardır. Dolayısıyla, NATO üyeliği paktın zayıflamasına neden olan bir 'sonuç' veya 'sonraki gelişme' değil, paktın kurulduğu dönemdeki mevcut bir durumdur.

Step-by-Step Solution

1
Olayların kronolojik sırasını kontrol et.
Türkiye ve Yunanistan 19521952'de NATO'ya girmiş, Balkan Paktı ise 19531953'te imzalanmıştır.
Soruda paktın zayıflama nedeni olarak sunulan NATO üyeliği, aslında pakttan önce gerçekleşen bir olaydır.
2
Paktın zayıflama nedenlerini dış politik gelişmelerle karşılaştır.
Stalin'in ölümü (19531953), Yugoslavya'nın SSCB ile normalleşmesi ve Kıbrıs Sorunu (19541954 sonrası) paktın işlevini yitirmesine yol açan temel etkenlerdir.
Bölgesel iş birliğini zayıflatan unsurlar hem küresel konjonktür (yumuşama) hem de bölgesel çatışmalardır.

Key Concept

Balkan Paktı'nın Siyasi ve Kronolojik Analizi

Hints

1
Türkiye'nin NATO'ya giriş tarihini (19521952) ve Balkan Paktı'nın imza tarihini (19531953) karşılaştırın.
2
Paktın zayıflamasında hem küresel (Stalin sonrası dönem) hem de bölgesel (Kıbrıs) faktörler rol oynamıştır.

Practice More

Bağdat Paktı'nın (CENTO) kuruluş ve dağılma nedenlerini Balkan Paktı ile karşılaştırarak çalışabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question